Τρίτη, 5 Νοεμβρίου 2019

Κράνος: Χρησιμότητα Κράνους (Μέρος Πρώτο)

Αποτέλεσμα εικόνας για Χρησιμότητα κράνους


Ο όρος Μοτοσυκλετιστική παιδεία περιλαμβάνει: 
 ΓΝΩΣΕΙΣ, ΤΕΧΝΙΚΗ ΔΕΞΙΟΤΗΤΑ και ΟΔΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ.

ΓΝΩΣΕΙΣ για το ίδιο το όχημα που λόγω της ιδιαιτερότητάς του από κάθε άποψη είναι απαιτητικό. Οι γνώσεις αφορούν την κατασκευή, τη χρήση και τη συντήρηση του οχήματος, τον εξοπλισμό προστασίας του αναβάτη και του συνεπιβάτη και επειδή τίποτα δεν είναι ασύνδετο με το περιβάλλον τις ανάλογες γνώσεις για το οδικό περιβάλλον. ιδιαίτερα σημαντικό για τα οχήματα μονού ίχνους, όπως η μοτοσυκλέτα.

ΤΕΧΝΙΚΗ ΔΕΞΙΟΤΗΤΑ στο χειρισμό της μοτοσυκλέτας, αφού από κατασκευής η μοτοσυκλέτα δε μοιάζει με κανένα άλλο όχημα. 

ΟΔΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ με την ανάπτυξη τεχνικών διαχείρισης της οδικής κυκλοφορίας και γνώμονα την προηγμένη οδήγηση όπως αυτή ορίζεται πιο κάτω: 
Προηγμένη οδήγηση μοτοσυκλέτας είναι η ικανότητα να ελέγχεις τη θέση και την ταχύτητα της μοτοσυκλέτας με ασφάλεια, συστηματικά και ομαλά, να αξιοποιείς τις οδικές και τις κυκλοφοριακές συνθήκες, για να κινηθείς ανεμπόδιστα με δεξιότητα και υπευθυνότητα. Αυτή η ικανότητα απαιτεί μια θετική, ευγενική συμπεριφορά και ένα υψηλό επίπεδο ικανότητας οδήγησης, το οποίο βασίζεται στη συγκέντρωση, στην αποτελεσματική παρατήρηση ολόγυρα, στην πρόβλεψη και στο σχεδιασμό. Επιπλέον, η ικανότητα αυτή πρέπει να συνδυάζεται με τον επιδέξιο χειρισμό της μοτοσυκλέτας: Η μοτοσυκλέτα πρέπει να είναι στη σωστή θέση στο δρόμο τη σωστή στιγμή, να κινείται με τη σωστή ταχύτητα, να έχει τη σωστή σχέση στο κιβώτιο και να είναι σε θέση να σταματήσει με ασφάλεια, πάντα στη δική της πλευρά του δρόμου και μέσα στην απόσταση - που βλέπεις εμπρός - ελεύθερη από εμπόδια.

Χρησιμότητα κράνους




Για να επιτευχθεί η προηγμένη οδήγηση μοτοσυκλέτας χρειάζεται ο αναβάτης να έχει απερίσπαστη την προσοχή του και σε αυτό συμβάλει ο κατάλληλος εξοπλισμός του αναβάτη, για το είδος του μοτοσυκλετισμού (π.χ. ταξίδι σε αυτοκινητόδρομο, χωμάτινη διαδρομή/αγώνας, μετακίνηση εντός αστικού οδικού περιβάλλοντος, κλπ). Το κράνος είναι ένα κομμάτι του εξοπλισμού, το πιο σημαντικό, αλλά δεν μπορεί και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποσπασματικά. Αποτελεί μέσο ατομικής προστασίας, αφενός και αφετέρου, αποτελεί κομμάτι του συνολικού εξοπλισμού του συνόλου «αναβάτης-όχημα» συμβάλλοντας στην αεροδυναμική του και στην ορατότητά του από τους τρίτους[1].



Εξωτερικοί παράγοντες, όπως ο θόρυβος, ο αέρας, τα αιωρούμενα αντικείμενα (π.χ. σκόνη, έντομα), οι καιρικές συνθήκες (π.χ. ζέστη, κρύο, βροχή, κλπ), αλλά και ο συνεπιβάτης ή άλλα άτομα στο τρέχον κυκλοφορικό περιβάλλον, μπορούν να μειώσουν την αυτοσυγκέντρωση, αποσπώντας την προσοχή του αναβάτη. Στην προσέγγιση του ποιοτικού μοτοσυκλετισμού[2] η χρήση κατάλληλου κράνους και η ορθή εφαρμογή του μπορεί να μειώσει σε μικρό ή μεγάλο βαθμό τους παράγοντες απόσπασης της προσοχής, προσφέροντας απολαυστικότερη οδήγηση (π.χ. που να μην ερεθίζεται η επιδερμίδα από το ζεστό ή κρύο αέρα, που να μη αναπτύσσονται μακροχρόνια συνάχια και ιγμορίτιδες, που η ταχύτητα κίνησης να προσφέρει θέαμα και όχι έλλειψη ορατότητα λόγω δακρύσματος από τον αέρα, που το μαλλί δεν μπερδεύεται και δε ψαλιδίζει κλπ) και ταυτόχρονα ασφαλέστερη.
Το κράνος προστατεύει από τον άνεμο ο οποίος είναι πάντοτε παρόν κατά την κίνηση της μοτοσυκλέτας. Οι οφθαλμοί είναι δυνατόν να αντέξουν (να διαχειριστούν) τη ροή του αέρα και τη ψύξη που προκαλείται μέχρι κάποιου ορίου. Είναι πρακτικά αδύνατο να διαχειριστούν για μεγάλο χρονικό διάστημα τη ροή του αέρα με άμεσο αποτέλεσμα τη μείωση της ορατότητας του οδηγού. 
Το κράνος προστατεύει από το θόρυβο, ο οποίος φτάνει σε επιβλαβή για την ακοή επίπεδα λόγω έντασης και διάρκειας. Οι βλάβες της ακοής προκύπτουν αθροιστικά με την πάροδο των ετών. Επίσης, ένας μοτοσυκλετιστής που φοράει κράνος ακούει το ίδιο καλά ή ακόμα καλύτερα από κάποιον που δε φοράει. Ο θόρυβος του ανέμου ή της μηχανής είναι ισχυρός και άλλα σημαντικά ηχητικά μηνύματα πρέπει να είναι πιο δυνατά για να ακουστούν από κάποιον που δε φοράει κράνος. Αυτό σημαίνει ότι, οποιοσδήποτε ήχος μπορεί να ακουστεί υπερβαίνοντας το θόρυβο του αέρα ή της μηχανής χωρίς το κράνος, μπορεί να ακουστεί από τον αναβάτη που φοράει κράνος. Επίσης, η χρήση ωτοασπίδων ενισχύει την ακοή χρήσιμων ήχων/κραδασμών  και μειώνει τις επιπτώσεις του θορύβου.



[1] Σε σχετική με τη βελτίωση της ορατότητας του μοτοσυκλετιστή από τρίτους έρευνα γίνεται αναφορά ότι το κράνος και μάλιστα το ανοιχτόχρωμο κράνος βελτιώνει την αναγνώρισή του από τρίτους και έτσι αυξάνεται ο συντελεστής ασφάλειας [Law, T. H., M. Ghanbari, H. Hamid, A. AbdulHalin and C. P. Ng (2015). "Examining the effect of visual treatments on truck drivers' time-to-arrival judgments of motorcycles at T-intersections." Transportation Research Part F: Traffic Psychology andBehaviour33: 66-74.]
[2] Ο ποιοτικός μοτοσυκλετισμός είναι αποτέλεσμα προηγμένης οδήγησης και χρήσης κατάλληλου εξοπλισμού προστασίας, που μειώσει σε μικρό ή μεγάλο βαθμό τους παράγοντες απόσπασης της προσοχής, προσφέροντας απολαυστικότερη και σαφώς ασφαλέστερη οδήγηση.




Το κράνος προστατεύει από τις καιρικές συνθήκες (π.χ. ζέστη, βροχή, κρύο, κλπ) ιδιαίτερα όταν οι καιρικές συνθήκες γίνονται ακραίες. Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε τη δυσφορία της καλοκαιρινής ζέστης, αλλά και τη δυσφορία από την αποπνικτική ατμόσφαιρα των πόλεων όπου έχουμε πλέον και μετρήσεις μείωσης του οξυγόνου ΕΝΤΟΣ του κράνους (full face) όταν η κυκλοφορία είναι αργή ή στάσιμη για μεγάλες αστικές αποστάσεις (μποτιλιαρίσματα). Βέβαια, σημειώνεται ότι η ζέστη δεν προκαλείται από τη χρήση του κράνους. ωστόσο, μπορεί να επιτείνει την αίσθηση. Ωστόσο, μπορεί και να μειώνει τα συμπτώματα προστατεύοντας από την ηλιοέκθεση. Ουσιαστικά, η χρήση του κράνους με προδιαγραφές και του κατάλληλου για το είδος του μοτοσυκλετισμού που κάθε φορά λαμβάνει χώρα, βελτιώνει τη συνολική πρακτική του μοτοσυκλετισμού (π.χ. υπάρχουν στην αγορά κράνη τύπου «jet» με μονή ή και διπλή για τον ήλιο ζελατίνα, που είναι σαφώς πιο εύχρηστα κατά τους θερινούς μήνες στην Ελλάδα σε αστικό οδικό περιβάλλον).



Ωστόσο, τα αποτελέσματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι η αντίληψη για τη χρησιμότητα του κράνους ΔΕΝ αφορά τόσο τον ποιοτικό μοτοσυκλετισμό, αλλά είναι επικεντρωμένη κατά κύριο λόγο πρωτίστως στην προστασία σε πτώση/εμπλοκή σε τροχαίο και δευτερευόντως στην αποφυγή προστίμου για τη μη χρήση κράνους. 

Βέβαιη χρησιμότητα για:
Προστασία σε πτώση (εκτός εμπλοκής σε τροχαίο συμβάν): 79% από
νέους/εφήβους και 93% από τις Λέσχες
Προστασία σε εμπλοκή σε τροχαίο συμβάν: 71% από νέους/εφήβους και 89% από τις Λέσχες
Αποφυγή προστίμου για μη χρήση κράνους: 51% από νέους/εφήβους, αλλά το 35% δήλωσε ότι δεν είναι χρήσιμο ως προς αυτό το ζητούμενο, ενώ μόνο το 26% από τις Λέσχες

Όπως προκύπτει από τις απαντήσεις των εφήβων/νέων το κράνος έχει συνδεθεί πρωτίστως με τη χρησιμότητά του σε τροχαίο συμβάν στα πλαίσια ή όχι τροχαίου. Δευτερευόντως είναι συνδεδεμένη η χρησιμότητά του σε τροχονομικό έλεγχο, ο οποίος είναι πιθανόν λόγω της μη συστηματικής άσκησης του να μη γίνεται αρκετά πιεστικός ώστε να οδηγεί σε συστηματική χρήση του κράνους.

Βέβαιη χρησιμότητα για:
Προστασία από τις καιρικές συνθήκες (π.χ. ζέστη, βροχή, κρύο, κλπ): 44% από νέους/εφήβους (αλλά το 40% δήλωσε ότι δεν προστατεύει), και 81% από τις Λέσχες
Προστασία από τον άνεμο: 40% από νέους/εφήβους (ενώ το 41% θεωρεί πώς δεν προστατεύει), και 85% από τις Λέσχες

Αντιθέτως, οι έμπειροι και καλύτερα ενημερωμένοι εκπρόσωποι των Λεσχών της Ομοσπονδίας, χωρίς να υποτιμούν την προστασία που μπορεί να παρέχει σε περίπτωση τροχαίου συμβάντος με ή χωρίς εμπλοκή άλλου χρήστη του δρόμου, προκρίνουν σαφώς ορισμένα ποιοτικά χαρακτηριστικά της προστασίας και της εξασφάλισης απερίσπαστου μοτοσυκλετισμού, τα οποία και αυξάνουν την ασφάλεια και την ευχαρίστηση κατά τη δραστηριότητα του μοτοσυκλετισμού, όπως είναι η προστασία από τις καιρικές συνθήκες, από αιωρούμενα αντικείμενα και από τον άνεμο. 

Η ορθή προσέγγιση της ομάδας των έμπειρων μοτοσυκλετιστών θέλει το κράνος ως μέσο ατομικής προστασίας και να αποτελεί το σημαντικότερο από τα μέσα προστασίας του μοτοσυκλετιστή. Το στοιχείο που το κάνει ιδιαίτερο είναι ότι προστατεύει πολύτιμα μέρη του ανθρωπίνου σώματος και κυρίως τα μέρη του σώματος που υποστηρίζουν τη βασική αίσθηση της ΟΡΑΣΗΣ (οφθαλμοί και εγκέφαλο), αίσθηση εντελώς απαραίτητη στην οδήγηση (οι τυφλοί ΔΕΝ οδηγούν). 
Συνεπώς η μακροχρόνια και σε μεγάλες αποστάσεις χρήση της μοτοσυκλέτας «αλλάζει» τις απόψεις, υποχρεώνοντας στην εκτίμηση του κράνους με τα πραγματικά χαρακτηριστικά του. Αυτό φαίνεται και από τον τρόπο που προσεγγίζει το προϊόν «κράνος» ο μοτοσυκλετιστής. Η αγορά ενός κράνους από την πρώτη ομάδα γίνεται με κριτήρια όπως η τιμή και η εμφάνιση, ενώ στους μοτοσυκλετιστές της δεύτερης ομάδας ρόλο παίζουν η αεροδυναμική (θόρυβος), το βάρος, η ορατότητα, ο αερισμός κλπ.
Σημειώνεται ότι το κράνος διαφοροποιείται ως μέσο προστασίας επειδή λειτουργεί ΚΥΡΙΩΣ ΠΡΙΝ το τροχαίο συμβάν, ενώ η ζώνη ασφαλείας στο αυτοκίνητο ΜΟΝΟ κατά το τροχαίο συμβάν. Επίσης, η προβολή της χρήση του κράνους από κάθε είδους φορείς (κρατικούς και μη) είναι η κυριότερη πηγή διαμόρφωσης άποψης για την ομάδα των εφήβων/νέων έως ότου (και όχι κατ’ ανάγκη βέβαια) αποκτηθεί εμπειρία και διαμορφωθεί μια πιο ώριμη άποψη για τη χρήση του κράνους.
Είναι σαφές ότι οι λιγότερο ενημερωμένοι (είτε λόγω της λανθασμένης προβολής του κράνους, είτε λόγω μικρής εμπειρίας) δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην αποφυγή των συνεπειών σε τροχαίο συμβάν και διοικητικής ή άλλης ποινής (πρόστιμο). Η προβολή από κάθε είδους φορείς (κρατικούς και μη) είναι η κυριότερη πηγή διαμόρφωσης άποψης για την ομάδα αυτή έως ότου (και όχι κατ’ ανάγκη βέβαια) αποκτηθεί εμπειρία και διαμορφωθεί μια πιο ώριμη άποψη για τη χρήση του κράνους. Στην ομάδα των νέων, η προσέγγιση του κράνους γίνεται μέσω της βασικής εκπαίδευσης και της προβολής του, μέσω του Τύπου και έχει αποτέλεσμα να αντιμετωπίζεται το κράνος σαν εξοπλισμός ασφαλείας δηλ. εξοπλισμός προστασίας ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΜΕΝΑ από τον κίνδυνο του τροχαίου συμβάντος ή τον κίνδυνο του … προστίμου.
Σημειώνεται ότι ποιοτικά χαρακτηριστικά μοτοσυκλετιστικής κουλτούρας/παιδείας, όπως η χρησιμότητα του κράνους για την προστασία από το θόρυβο και για τη βελτίωση της ορατότητας του αναβάτη από τρίτους υποβιβάστηκαν και από τις δύο ομάδες.
Διαπιστώνεται ότι υφίσταται απαξίωση της χρησιμότητας του κράνους ως μέσου προστασίας, αλλά και του εξοπλισμού προστασίας συνολικότερα.Σήμερα σε μια υποθετική έρευνα μεταξύ μοτοσυκλετιστών, η απάντηση στο ερώτημα «γιατί φοράς το κράνος» θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα η πλειοψηφία να μιλήσει κινούμενη από το φόβο για το τροχαίο συμβάν και το πρόστιμο. Η μειοψηφία θα αναφερθεί στις υπόλοιπες ωφέλειες του κράνους κατά το μοτοσυκλετισμό ως δραστηριότητα. 
Έχει η επιλεγμένη προβολή και εφαρμογή της πρόβλεψης του Κ.Ο.Κ. ως αποτέλεσμα τη συχνότερη χρήση του κράνους; Ασφαλώς ναι, ΑΛΛΑ δεν έχουμε πετύχει την καθολική και την ορθή χρήση διότι στη χρήση των μέσων προστασίας δεν αρκεί η ποσοτική αύξηση αλλά και η ποιοτική χρήση! Θεωρούμε την πρακτική προβολής που ως σήμερα επιλέγεται από κρατικούς και μη φορείς ως κακή πρακτική εκ των αποτελεσμάτων της. Δύο φαινόμενα ΑΝΑΙΡΟΥΝ την «επιτυχία» της μέχρι σήμερα επιλεγμένης προβολής: 
Χρήση από πολλούς δικυκλιστές ο,τιδήποτε που θυμίζει κράνος… σαν κράνος και η χρήση του κράνους με λανθασμένο τρόπο δηλ. λάθος εφαρμοσμένο (ξεκούμπωτο, λοξά, πάνω από το κεφάλι ή πάνω από καπέλο/τζόκεϊ) ή λάθος μέγεθος. 
Προφανώς δε χρειάζεται να επισημάνουμε την περιορισμένη χρήση του κράνους ΣΥΝΟΛΙΚΑ!
Τέλος, αξίζει να επισημανθεί ότι ο τροχονομικός έλεγχος από μέσο παρώθησης της χρήσης του κράνους έχει μετατραπεί σε απειλή, καθιστώντας την αποφυγή προστίμου πτυχή της χρησιμότητας του κράνους!



Κράνος: Χρησιμότητα Κράνους (Μέρος Πρώτο)

Ελληνικό Ινστιτούτο Μοτοσυκλέτας
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου