Οι θεμελιώδεις αρχές της βιοηθικής περιλαμβάνουν (Σπηλιοπούλου, 2006):
την αρχή της ωφελιμότητας (ο ιατρός οφείλει να ενεργεί σταθμίζοντας την αναμενόμενη ωφέλεια του ασθενούς σε σχέση με τον πιθανό κίνδυνο από την παρέμβαση του)
την αρχή της μη πρόκλησης βλάβης (ο ιατρός θα πρέπει να σταθμίζει τις ενέργειές του για να μην προκαλέσει βλάβη). Στην ΚΑΑ δεν υπάρχουν αντενδείξεις ως προς την πρόκληση σωματικής βλάβης καθώς το θύμα βρίσκεται στα όρια μεταξύ ζωής και θανάτου
την αρχή της δικαιοσύνης (το σύστημα υγείας οφείλει να διανείμει ισότιμα τα προνόμια στους πολίτες και αυτό όσον αφορά στην ΚΑΑ σημαίνει να εφαρμόζεται σε όλους όσους την έχουν ανάγκη)
την αρχή της αυτονομίας (σύμφωνα με αυτή, ο ασθενής επιλέγει και αποφασίζει μόνος του αν θα εφαρμόσει ή όχι μια ιατρική πράξη. Για να ισχύσει η αρχή, ο ασθενής θα πρέπει να είναι ικανός να συναινέσει, γεγονός που δεν είναι πάντα δυνατόν να συμβεί κατά την ΚΑΑ και αποτελεί την αιχμή του δόρατος για την Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση)
Μετά την αλληλουχία των ενεργειών της ΚΑΡΠΑ υπάρχει η ευνοϊκή περίπτωση το θύμα να επανέλθει πλήρως, υπάρχει όμως και το ενδεχόμενο να μείνει εγκεφαλικά νεκρό, ακόμα και να καταλήξει.
Για αυτό το λόγο εγείρονται τα εξής ερωτήματα (Σπηλιοπούλου, 2006):
Εάν και πότε πρέπει να αρχίζει η ΚΑΑ;
Εάν και πότε πρέπει να διακόπτεται;
Ο γιατρός που θα αναλάβει να εφαρμόσει αναζωογόνηση σε έναν ασθενή πρέπει να τηρεί συγκεκριμένο πρωτόκολλο ορισμένων ενεργειών καθιερωμένων ως οι ενδεδειγμένες διεθνώς. Η ανάγκη να θεσπιστούν τέτοιες συγκεκριμένες οδηγίες προέκυψε, από τη μια για να εξασφαλιστούν οι ίδιοι οι ασθενείς και από την άλλη για να διασφαλιστούν και οι γιατροί, καθώς σχετικά δύσκολα αποδίδονται ευθύνες σε έναν επαγγελματία υγείας όταν εκείνος ενεργεί ακολουθώντας την κοινώς αποδεκτή και θεσμοθετημένη ιατρική πρακτική. Σε αρκετές περιπτώσεις βέβαια, οι ακριβείς ιατρικοί χειρισμοί, οι φαρμακευτικές δόσεις μεταξύ άλλων δεν έχουν ακόμη αποφασιστεί οριστικά, όμως έχουν ήδη τεθεί οι ορθές βάσεις (ΕΕΚΑΑ, 1999).
Οι καταστάσεις στις οποίες απαιτείται εφαρμογή Καρδιοαναπνευστικής Αναζωογόνησης, απαιτούν την ύπαρξη αλγόριθμου, προς αποφυγή της αμφισβήτησης των ενεργειών του γιατρού, πόσο μάλλον του διασώστη. Οι ασθενείς που υφίστανται ΚΑΑ βρίσκονται συνήθως σε τόσο σοβαρή κατάσταση, έτσι δεν είναι πάντα εύκολο να διακριθεί σε περίπτωση κατάληξης αν απέτυχε η ΚΑΑ ή προήλθε από την ίδια τη νόσο. Άλλος ένας λόγος για την ύπαρξη οδηγιών, είναι η ανάγκη του διασώστη να λάβει αποφάσεις άμεσα και να ενεργήσει ταχύτατα. Είναι προτιμότερο λοιπόν να δρα αυτοματοποιημένα με βάση “τυποποιημένες” οδηγίες (ΕΕΚΑΑ, 1999).
DNR (Do Not Resuscitate) - Να μην γίνει αναζωογόνηση
Τη δεκαετία του 1970, για πρώτη φορά, η Αμερικανική Ιατρική Εταιρεία συνέστησε να αναγράφεται η απόφαση να μην εφαρμοστεί ΚΑΡΠΑ στο φύλο της νοσηλείας του ασθενούς. Αυτή κοινοποιείται στο υπόλοιπο ιατρικό και νοσηλευτικό σε προγενέστερο χρόνο, πριν δηλαδή από την καρδιακή ανακοπή εντός νοσοκομείου.
Σήμερα, σε πολλές χώρες, ο ασθενής έχει τη δυνατότητα να επιλέξει σε περίπτωση ανακοπής να μην του εφαρμοστεί αναζωογόνηση, γεγονός που αποτελεί μια νέα «συνθήκη» κατά την άσκηση της Ιατρικής.
Χωρίς αμφιβολία, μια τέτοια επιθυμία που εκφράζεται εκ των προτέρων δημιουργεί αρκετά προβλήματα στον γιατρό, καθώς ο ασθενής εκφράζει μια επιθυμία, προτού βρεθεί στην κατάσταση για την οποία δίνει συγκατάθεση.
Είναι σαφές ότι όταν υπάρχει τέτοια επιθυμία, σε καμία περίπτωση δεν υποβαθμίζει την ιατρική και νοσηλευτική αγωγή όσο το άτομο βρίσκεται στη ζωή.
Σε περιπτώσεις ατυχημάτων όποιος ασθενής εισάγεται πρέπει να δέχεται την προσπάθεια Καρδιοαναπνευστικής Αναζωογόνησης άσχετα από το πόσο σοβαρή είναι η κατάστασή του. Δεν εφαρμόζεται όμως Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση σε περιπτώσεις όπως απανθράκωση ή όταν είναι εμφανή κλινικά σημεία θανάτου (ΕΕΚΑΑ, 1999).
Τι γίνεται όμως σε περίπτωση που ο ασθενής έχει δώσει εντολή DNR αλλά ο γιατρός κρίνει ότι η Αναζωογόνηση θα είναι αποτελεσματική ή οι συγγενείς έχουν διαφορετική επιθυμία από τον άρρωστο;
Ο γιατρός είναι αρμόδιος να αποφασίσει σε αυτές τις περιπτώσεις ενώ συνήθως η μη εφαρμογή ή η διακοπή της ΚΑΑ προκύπτει όταν υπάρχουν μηδενικές πιθανότητες επιτυχίας (σε επίπεδο επιβίωσης αλλά και ποιότητας ζωής) (Σπηλιοπούλου, 2006).
Όσον αφορά στην ΚΑΑ από παρευρισκόμενο, η απόφαση για να διακοπούν οι προσπάθειες εξαρτάται από παράγοντες όπως (Σπηλιοπούλου, 2006):
Η πρόσβαση σε Υπηρεσίες Επείγουσας Ιατρικής. Το χρονικό διάστημα ανάμεσα στην ανακοπή και στην εφαρμογή Β-ΚΑΑ. Σε διάστημα που υπερβαίνει τα 5 λεπτά η πρόγνωση δεν είναι καλή.
Ο χρόνος που μεσολαβεί ανάμεσα στη βασική και στην εξειδικευμένη υποστήριξη της ζωής. Η επιβίωση είναι σπάνια αν η απινίδωση και η χορήγηση φαρμάκων δε γίνει μέσα σε 20 λεπτά από τις εμφυσήσεις.
Ένδειξη βλάβης του εγκεφάλου συνήθως αποτελούν οι ακίνητες και διεσταλμένες κόρες (όταν δε σχετίζονται με φαρμακευτική αγωγή).
Η αναζωογόνηση διακόπτεται αν ο ασθενής είναι σε τελικό στάδιο νόσου με κακή πρόγνωση.
Ένας άλλος παράγοντας που παίζει σημαντικό ρόλο είναι η θερμοκρασία του σώματος. Η υποθερμία προστατεύει κατά την υποξία, επομένως οι προσπάθειες αναζωογόνησης πρέπει να συνεχιστούν σε υποθερμικά άτομα για περισσότερο χρόνο συγκριτικά με τα άτομα με φυσιολογική θερμοκρασία (Resuscitation Council, 2000).
H DNR αποτελεί σε ορισμένες περιπτώσεις τρόπο αποφυγής μάταιων και τελικά άστοχων θεραπευτικών χειρισμών. Παρότι προσδιορίζεται εύκολα, είναι δύσκολο πρακτικά να οριοθετηθεί το σημείο πέραν του οποίου είναι μάταιη οποιαδήποτε ιατρική παρέμβαση (ΕΕΚΑΑ, 1999).
Διπλωματική Εργασία
«Αξιολόγηση των γνώσεων των Επαγγελματιών Υγείας στη Βασική Υποστήριξη της Ζωής. Συγκριτική μελέτη ανάμεσα σε Τριτοβάθμιο Νοσοκομείο και Πρωτοβάθμιες Μονάδες Υγείας της Περιφέρειας Αττικής.»
«Αναστασία Δελακοβία»
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου