Επιμέλεια
Παναγιώτης Σπανός
Διασώστης ΕΚΑΒ Ρόδου
Μέρος Πρώτο
Μέρος Δεύτερο
Μέρος Τρίτο
Μέρος Τέταρτο
Παρακάτω θα πραγματοποιηθεί αναφορά στους κυριότερους εκφραστές του “Stay and Play” το οποίο το συναντάμε κυρίως στην Ευρώπη με αρκετές παραλλαγές.
Πολωνία
Η Πολωνία είναι μια μεγάλη χώρα η οποία εντοπίζεται στην Κεντρική Ευρώπη και έχει πληθυσμό περίπου 38 εκατομμυρίων κατοίκων. Γενικά η ιατρική φροντίδα στην Πολωνία καλύπτεται από την πολιτεία και από ασφάλειες ζωής οι οποίες προέρχονται από τους φόρους. Η πλειοψηφία των νοσοκομείων είναι δημόσια αλλά τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί μια αύξηση ιδιωτικών κλινικών.
Η επείγουσα προνοσοκομειακή φροντίδα είναι κατά 99% χρηματοδοτούμενη από το κράτος.
Παρέχει υπηρεσίες σε όλη την χώρα και αποτελεί μέρος ενός ενιαίου συστήματος το οποίο συνεργάζεται με το Πυροσβεστικό σώμα, συνεργασία η οποία δημιουργήθηκε το 1995 (SECAFS).
Κάτι το οποίο μεταφράζεται στο ότι όλοι οι Πυροσβέστες στην Πολωνία είναι και αναγνωρισμένοι διασώστες. Το SECAFS σαν πρόγραμμα τελειοποιήθηκε το 2004, έχοντας μεταξύ άλλων επιτύχει την ένταξη της επείγουσας Ιατρικής σαν ειδικότητα, καθώς και και την έναρξη προπτυχιακών προγραμμάτων για “Paramedics” σε πανεπιστημιακό επίπεδο(13).
Οι υπηρεσίες προνοσοκομειακής φροντίδας της Πολωνίας περιλαμβάνουν διαφόρους τύπους ασθενοφόρων τα οποία διακρίνονται από γράμματα τα οποία είναι ζωγραφισμένα πάνω στο όχημα. Για παράδειγμα το αγγλικό γράμμα ( R ) βρίσκεται στα οχήματα της αναζωογόνησης και η ομάδα διάσωσης αποτελείται από ένα γιατρό, μια νοσηλεύτρια και έναν διασώστη. Αντίστοιχα υπάρχουν τα ασθενοφόρα με το γράμμα ( W ) που αντιπροσωπεύουν τα οχήματα ατυχημάτων και με το γράμμα ( P ) που αφορά τα οχήματα μεταφοράς. Ο αριθμός των ασθενοφόρων ανέρχεται περίπου στα χίλια τετρακόσια (1.400) , καλύπτοντας ικανοποιητικά τις ανάγκες της χώρας.(13)
Γερμανία
Ο τομέας της προνοσοκομειακής φροντίδας έχει μια μακρά ιστορία στην Γερμανία, έχοντας φτάσει σήμερα να διαθέτει ένα μοντέρνο και πολύ αποδοτικό σύστημα. Το μέγεθος της κάλυψης και της αποδοτικότητας αναδεικνύεται στο γεγονός ότι μια πλήρως εξοπλισμένη ιατρική ομάδα μπορεί να φτάσει στο σημείο του συμβάντος σε δεκαπέντε λεπτά(14).
Η Γερμανία είναι μια χώρα η οποία αποτελείται από δεκαέξι πόλεις και περίπου 82.5 εκατομμύρια κατοίκους. Διαθέτει περίπου 2.200 νοσοκομεία εκ των οποίων τα 48 είναι πανεπιστημιακά, ενώ ο αριθμός των ασθενοφόρων ανέρχεται περίπου στα 3.400 με μια επιπλέον δύναμη ελικοπτέρων. Σύμφωνα με τον Γερμανικό νόμο κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να λάβει πιστοποιημένη βοήθεια από έναν γιατρό επειγόντων, εάν την χρειαστεί, οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας. Γι’ αυτό το λόγο η πλειοψηφία των ασθενοφόρων που ανταποκρίνονται σε περιστατικά διαθέτουν εκτός από τους διασώστες και έναν γιατρό εξειδικευμένο στην επείγουσα Ιατρική(14).
Όσον αφορά τους διασώστες το γερμανικό σύστημα τους κατατάσσει σε τρεις κατηγορίες (14).
1. Rettungshelfer (RH): Ουσιαστικά αποτελεί την κατώτερη βαθμίδα του διασώστη στην Γερμανία. Η εκπαίδευση της κατηγορίας αυτής αποτελείται από 240 ώρες εκ των οποίων οι 160 ώρες είναι θεωρητικές ενώ οι υπόλοιπες 80 είναι πρακτική σε νοσοκομείο με έμφαση στην Καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση και στα επείγοντα. Συνήθως την συγκεκριμένη ομάδα την αποτελούν εθελοντές ή ασθενοφόρα τα οποία όμως δεν προορίζονται για επείγοντα περιστατικά.
2. Rettungssanitäter (RS) : Η δεύτερη κατηγορία λαμβάνει μια εκπαίδευση των 520 ωρών. Μοιράζονται ανάμεσα στην τάξη, στα νοσοκομεία αλλά και στα ασθενοφόρα. Αυτή ήταν και η πιο συνηθισμένη βαθμίδα διασώστη στην Γερμανία μέχρι το 1989, όπου και εμφανίστηκε η τρίτη και ανώτερη κατηγορία.
3. Rettungsassistent (RA) : Χρειάζονται δύο χρόνια προκειμένου ο εκπαιδευόμενος να ολοκληρώσει την συγκεκριμένη βαθμίδα με συνολικά 2800 ώρες μαθημάτων, θεωρητικών και πρακτικών.
Σε αντίθεση κυρίως με την Ελλάδα, η Γερμανία δίνει το δικαίωμα στους διασώστες της να προβούν σε πράξεις οι οποίες θεωρούνται ιατρικές εάν δεν υπάρχει διαθέσιμος γιατρός και αν η ζωή του ασθενούς βρίσκεται σε κίνδυνο. Τέτοιες πράξεις είναι η χορήγηση φαρμάκων, η απινίδωση με μη αυτόματο απινιδιστή και η ενδοτραχειακή διασωλήνωση.
Κροατία
Η χώρα της Κροατίας βρίσκεται στην ανατολική ακτή της Αδριατικής θάλασσας και διαθέτει πληθυσμό 4.437.460 κατοίκων. Προνοσοκομειακά η Κροατία είναι οργανωμένη με κεντρική της βάση τις τέσσερις μεγάλες πόλεις της (Zagreb, Rijeka, Split, Osijek) , ενώ υπάρχουν και μικρότερες βάσεις σε 54 κέντρα υγείας τα οποία παρέχουν υπηρεσίες καθόλη την διάρκεια της ημέρας(15).
Το σύστημα της Κροατίας όσον αφορά το προσωπικό που απαρτίζει τα ασθενοφόρα της παρουσιάζει κάποιες διαφορές σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης καθώς απαρτίζεται από γιατρούς με ειδικότητα στην επείγουσα Ιατρική και νοσηλεύτριες με αντίστοιχη εμπειρία και εκπαίδευση. Για το ιατρικό προσωπικό η εκπαίδευση είναι διάρκειας 70 ωρών ενώ για το νοσηλευτικό 120 ωρών(15).
Λιθουανία
Η Λιθουανία είναι μια μικρή χώρα στα ανατολικά της Βαλτικής θάλασσας και ο πληθυσμός της ανέρχεται περίπου στους 3.4 εκατομμύρια κατοίκους. Η παροχή επείγουσας Ιατρικής φροντίδας στη Λιθουανία είναι δωρεάν και χρηματοδοτείται από τα αντίστοιχα ασφαλιστικά ταμεία (Compulsory Health Insurance Fund ) καθώς και από την κυβέρνηση για όποιον δεν διαθέτει ασφάλεια. Στην χώρα υπάρχουν 63 σταθμοί ασθενοφόρων, ενώ δεν υπάρχουν εναέρια μέσα μεταφοράς ασθενών. Όπως και στην χώρα της Γερμανίας ο προτεινόμενος χρόνος άφιξης του ασθενοφόρου για τις αστικές περιοχές είναι δεκαπέντε λεπτά ενώ για τις δυσπρόσιτες τριάντα(16).
Το πλήρωμα του ασθενοφόρου αποτελείται από δύο έως τρία άτομα. Όπως και στην Κροατία ουσιαστικά δεν υπάρχει το επάγγελμα του διασώστη και τα μέλη τα απαρτίζουν γιατροί και νοσηλευτές, οι οποίοι έχουν κάποια εμπειρία στην επείγουσα Ιατρική.
Εκτός από το Ιατρικό προσωπικό υπάρχει και ο οδηγός του ασθενοφόρου ο οποίος όμως δεν έχει πάνω από 12 ώρες εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες. Στόχος της χώρας είναι μελλοντικά η εκπαίδευση εξειδικευμένων διασωστών με σκοπό να απαρτίζουν τα ασθενοφόρα καθώς και νοσηλευτών με εξειδίκευση στην επείγουσα ιατρική(16).
Αυστρία
Η χώρα της Αυστρίας έχει ένα πληθυσμό περίπου 8.1 εκατομμυρίων κατοίκων και αποτελείται από εννιά πόλεις. Η λειτουργία του τομέα της επείγουσας Ιατρικής στην Αυστρία επηρεάζεται πολύ από την τοπογραφία και από την κατανομή του πληθυσμού της. Επίσης εφαρμόζεται διαφορετικός τρόπος αντιμετώπισης στις κεντρικές και στις απομακρυσμένες περιοχές. Στις απομακρυσμένες συγκεκριμένα προτιμάται κατεξοχήν το “Stay and Play” λόγω του γεγονότος ότι χρειάζεται πάνω από 35 λεπτά για να φτάσει το ασθενοφόρο στο περιστατικό(17).
Η παροχή προνοσοκομειακής φροντίδας γίνεται από διασώστες (paramedics) είτε από γιατρούς.
Ακολουθώντας τα βήματα της Γερμανίας η Αυστρία έχει δημιουργήσει βαθμίδες κατατάσσοντας τους σε δυο κατηγορίες.
Αυτή της βασικής εκπαίδευσης η οποία περιλαμβάνει 260 ώρες θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης, καθώς και εξετάσεις.
Η δεύτερη βαθμίδα αφορά τους διασώστες οι οποίοι περνάνε 480 ώρες πρακτικής και θεωρίας, οι οποίοι όμως έχουν αυξημένες αρμοδιότητες σε σχέση με την πρώτη. Μπορούν να χορηγήσουν φάρμακα και υγρά και να κάνουν ενδοτραχειακή διασωλήνωση.
Ένα εξαιρετικά σημαντικό κομμάτι του Αυστριακού συστήματος είναι ότι οι διασώστες θα πρέπει να δίνουν εξετάσεις πιστοποίησης κάθε δύο χρόνια, κάτι το οποίο καθιστά την διαδικασία εξαιρετικά αξιόπιστη(17).
Υπάρχουν τρεις επιλογές όσον αφορά τα οχήματα για τις διακομιδές των ασθενών.
Σύμφωνα με τα πρωτόκολλα του ALS ( Advanced Life Support) και του ATLS (Advanced Trauma Life Support), υπάρχουν δυο διαφορετικοί τύποι ασθενοφόρων, με τον ένα ουσιαστικά να αποτελεί την Μονάδα η οποία συνοδεύεται από γιατρό, το δεύτερο απλό ασθενοφόρο που απαρτίζεται από διασώστες και τέλος τα εναέρια μέσα τα οποία απαρτίζονται από γιατρούς.(17)
Ένα σημαντικό κομμάτι της δομής EMS στην Αυστρία είναι ότι ουσιαστικά συμμετέχουν σε αυτό πολλοί διαφορετικοί φορείς (πολλοί εξ αυτών εθελοντικοί) , χωρίς αυτό να σημαίνει ότι διαφέρουν ως προς την ποιότητα της προνοσοκομειακής βοήθειας την οποία παρέχουν(8).
Γαλλία
Η Γαλλία βρίσκεται στο νοτιοδυτικό άκρο της Ευρώπης και ο πληθυσμός της φτάνει τους εξήντα εκατομμύρια κατοίκους. Το σύστημα προνοσοκομειακής φροντίδας της χώρας θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως σύστημα δύο ταχυτήτων το οποίο όμως βασίζεται στους γιατρούς.
Ουσιαστικά υπάρχουν δύο επίπεδα.
Το πρώτο αποτελείται από ασθενοφόρα της Πυροσβεστικής υπηρεσίας τα οποία είναι υπεύθυνα για την βασική υποστήριξη ζωής (Basic Life Support) και τα οποία έχουν την βάση τους στους Πυροσβεστικούς σταθμούς.
Το δεύτερο επίπεδο αφορά την εξειδικευμένη υποστήριξη ζωής ( Advanced Life Support) και επανδρώνεται από γιατρούς.
Υπεύθυνη για την οργάνωση του συστήματος είναι η Γαλλική Υπηρεσία Ιατρικής έκτακτης βοήθειας (Service d’Aide Médicale d’Urgence) η οποία διαιρείται σε 105 τμήματα(18).
Πορτογαλία
Η παροχή προνοσοκομειακής φροντίδας είναι ένα σχετικά πρόσφατο επίτευγμα για την χώρα της Πορτογαλίας. Ξεκίνησε περίπου στα τέλη του 1980 στην Λισαβόνα και κατάφερε γρήγορα να εξαπλωθεί στις αστικές περιοχές(19).
Όπως και στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες ο αριθμός κλήσης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης είναι το 112. Στην Πορτογαλία η κλήση αυτή φτάνει πρώτα στην αστυνομία και αν αφορά θέμα υγείας τότε προωθείται στο αρμόδιο τμήμα το οποίο ονομάζεται CODU (Centro de Orientação de Doentes Urgentes).
Από εκεί και μετά ακολουθείται η διαδικασία της καταγραφής του περιστατικού και της ενημέρωσης του οχήματος που θα το αναλάβει, ενώ ο τηλεφωνητής εάν κρίνει ότι το περιστατικό δεν είναι επείγον έχει το δικαίωμα να μην στείλει ασθενοφόρο και να δώσει καθοδήγηση από το τηλέφωνο(19).
Ένα αναφερόμενο μειονέκτημα του προνοσοκομειακού συστήματος της Πορτογαλίας είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος των πληρωμάτων των ασθενοφόρων είναι εθελοντές.
Υπάρχουν ουσιαστικά τρία επίπεδα.
Ο βασικός πρώτος ανταποκριτής ο οποίος συνήθως προέρχεται από το Πυροσβεστικό Σώμα ή την Αστυνομία, και έχει μια πολύ απλή εκπαίδευση πρώτων βοηθειών διάρκειας 40 ωρών.
Την δεύτερη κατηγορία αποτελούν οι πιστοποιημένοι διασώστες, οι οποίοι έχουν περάσει ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης 210 ωρών και είναι αυτοί οι οποίοι εργάζονται στα ασθενοφόρα της χώρας. Στο καθηκοντολόγιο τους υπάρχουν όλες οι βασικές αρμοδιότητες των διασωστών ( ακινητοποίηση, εξασφάλιση αεραγωγού, Καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση, χορήγηση οξυγόνου), και εδώ έρχεται σε αντίθεση με χώρες όπως η Αυστρία και η Γερμανία όπου οι διασώστες τους μπορούν να πραγματοποιήσουν και κάποιες από τις λεγόμενες «ιατρικές πράξεις».
Η τρίτη κατηγορία είναι η Ιατρική ομάδα η οποία αποτελείται από Γιατρό (συνήθως αναισθησιολόγο) και μια νοσοκόμα εξειδικευμένους στα επείγοντα(19).
ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ
ΘΕΜΑ: ΠΡΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ. ΤΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ
ΜΕΤΑΠΤ.ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΚΑΤΣΑΡΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ – ΜΑΡΙΑ
Πως έχουν οργανώσει οι Σκανδιναβικές χώρες και το Ηνωμένο Βασίλειο την υπηρεσία Προνοσοκομειακής Φροντίδας; Σε ποιες βαθμίδες κατατάσσονται οι διασώστες; Πόσα ασθενοφόρα έχουν στη διάθεσή τους; Τα συμπεράσματα δικά σας (Μέρος Δεύτερο)
https://drive.google.com/open?id=1gJ5pHanRV-14VtgJCoIHa7rRUDYbSBPl
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου