Ατυχήματα με Μοτοσικλέτες - Ο Παράγων Αναβάτης

Σύνοψη 

1 Εμπειρία 

2 Αρχάριοι Αναβάτες 

3 Ωριμότητα 

4 Εκπαίδευση 

5 Ναρκωτικές Ουσίες 

6 Επιλογή μοτοσικλέτας 

7 Συμπεριφορά του Αναβάτη 

A. Εναλλαγή λωρίδας 

B. Σφήνες 

Γ. Συνοδήγηση 

Δ. Τοποθέτηση στη Λωρίδα 

E. Προσπερνώντας την κίνηση 

ΣΤ. Επιθετικά Αμυντικός 

8 Ικανότητες Αναβάτη 

A. Χρόνος αντίδρασης 

B. Φρενάρισμα 

Γ. Στρίψιμο 

9 Αναταράξεις 

10 Επιβάτες 

1 Εμπειρία 

Χωρίς αμφιβολία, η εμπειρία παίζει σημαντικό ρόλο στην ασφάλεια μιας μοτοσικλέτας. Είναι πιο πιθανό για έναν έμπειρο αναβάτη να γνωρίζει την ενδεδειγμένη αντίδραση σε κάθε επικίνδυνη συνθήκη. 

Οι άπειροι αναβάτες είτε θα επιλέξουν την λάθος αντίδραση, είτε την σωστή αλλά θα την επιχειρήσουν με λάθος τρόπο, και για αυτό το λόγο μπορεί να μην γίνουν ποτέ έμπειροι αναβάτες. Μπορεί να πει κανείς ότι οι νόμοι της εξέλιξης των ειδών ισχύουν και εδώ. 

Όσοι είναι άτσαλοι, ανόητοι, και ασυντόνιστοι φεύγουν εκτός νωρίς, και μόνο όσοι πραγματικά έχουν τα προσόντα και την διάθεση να μάθουν γίνονται οι πιο έμπειροι. ΄Το γεγονός αυτό δεν σημαίνει ότι οι έμπειροι αναβάτες δεν θα εμπλακούν ποτέ σε ατύχημα, αλλά ότι θα είναι καλλίτερα προετοιμασμένοι, αν και σε ορισμένες περιπτώσεις είναι καθαρά θέμα τύχης. 

Μεγάλη έμφαση δίδεται στην εμπειρία με μοτοσικλέτες εκτός δρόμου. ΄Κατά την γνώμη μου αυτό είναι λανθασμένο γιατί δεν έχει σημασία το πού αποκτήθηκε η εμπειρία αλλά η συνολική εμπειρία. 

Έχω δει αρκετά ατυχήματα με αναβάτες που είχαν αρκετή εμπειρία με μοτοσικλέτες εκτός δρόμου αλλά ελάχιστη εμπειρία οδήγησης μοτοσικλετών δρόμου σε πραγματικές συνθήκες. 

Η οδήγηση εκτός δρόμου μπορεί να βοηθήσει έναν αναβάτη στον τομέα ελέγχου της μοτοσικλέτας, αλλά οι αναβάτες μοτοσικλετών δρόμου έχουν μάθει να μην εμπλέκονται σε καταστάσεις όπου χρειάζεται να πλαγιολισθήσουν ή να κάνουν άλμα. 

Το πλεονέκτημα της οδήγησης εκτός δρόμου είναι ότι διαχωρίζεται η εκμάθηση οδήγησης της μοτοσικλέτας από την εκμάθηση αντιμετώπισης των συνθηκών που υπάρχουν στον δρόμο. Απλά δεν υπάρχει μέρος που να έχει οδόστρωμα ώστε να εξασκηθεί κανείς, που να μην υπάρχει κίνηση. Επίσης σε περίπτωση πτώσης το χώμα είναι πιο μαλακό από την άσφαλτο. 

Αρκετοί αναβάτες εκτός δρόμου δεν οδηγούν στον δρόμο επειδή φοβούνται τα αυτοκίνητα, και οι οδηγοί δρόμου δεν οδηγούν στο χώμα επειδή φοβούνται την έλλειψη πρόσφυσης (ή το χάος που επικρατεί σε πολλές χωμάτινες πίστες). 

Το μεγάλο μειονέκτημα είναι ότι το χώμα είναι πολύ πιο γλιστερό από την άσφαλτο, και έτσι ένας έμπειρος αναβάτης μοτοσικλετών εκτός δρόμου μπορεί να μην έχει την αυτοπεποίθηση να εκμεταλλευτεί την επιπλέον πρόσφυση. 

Μια από τις πιο συνηθισμένες αιτίες ατυχήματος είναι η έξοδος από το δρόμο στο μέσο της στροφής, δεδομένου ότι υπήρχε αρκετή πρόσφυση αλλά όχι αρκετή αυτοπεποίθηση να την εκμεταλλευτεί. Υπάρχουν μοτοσικλετιστές που πέρασαν την διαχωριστική γραμμή και έπεσαν σε διερχόμενα οχήματα για το λόγο αυτό. 

2 Αρχάριοι 

Οι αρχάριοι εμπλέκονται στο 80% των ατυχημάτων με μοτοσικλέτες. Αν συγκρίνουμε την πρώτη μέρα ενός αναβάτη με την διακοσιοστή οι πιθανότητες ατυχήματος είναι 30 φορές υψηλότερες την πρώτη μέρα. Χρειάζεται χρόνος και εμπειρία για να αναπτύξει ο αναβάτης τις ικανότητες και τα αντανακλαστικά για ασφαλή οδήγηση, και να διαχωρίσει τις γνώσεις αυτές από αυτά που ίσως ξέρει από άλλου τύπου οχήματα. 

Οι αρχάριοι κάνουν ορισμένα πράγματα που ίσως φαίνονται χαζά όπως το να στρίβουν προς την λάθος κατεύθυνση, να μπλοκάρουν το πίσω φρένο ή να πατούν τον συμπλέκτη αντί για το φρένο. Οποιοδήποτε από τα παραπάνω μπορεί να μετατρέψουν μια απλή επαφή με άλλο όχημα σε σοβαρό ατύχημα. 

Ορισμένες φορές κατεβάζουν ταχύτητα αντί να φρενάρουν, κάτι το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις διατηρεί τον έλεγχο. Ορισμένοι αρχάριοι από την άλλη πανικοβάλλονται και δεν κάνουν τίποτα. Οι αρχάριοι οδηγοί αυτοκινήτων γυρίζουν το τιμόνι προς τα εκεί που κοιτούν κάνοντας έτσι το αυτοκίνητο να στρίψει προς την κατεύθυνση αυτή. Στις μηχανές οι νέοι οδηγοί κάνουν το ίδιο αλλά η μηχανή στρίβει από την άλλη πλευρά οδηγώντας σε πτώση. 

Επίσης πολύ συχνά οι νέοι αναβάτες οδηγούν λάθος μοτοσικλέτα. Είτε μια με καθόλου ισχύ που δεν μπορεί να κινηθεί γρήγορα στο δρόμο σε σχέση με την υπόλοιπη κίνηση, είτε με μοτοσικλέτες πολύ βαριές, πολύ ισχυρές ή με δύσκολο χειρισμό για τις ικανότητές τους. 

Στο κεφάλαιο αυτό, σαν αρχάριο δεν εννοούμε μόνο κάποιον που μόλις τώρα άρχισε να οδηγεί. Μπορεί να είναι κάποιος που δεν οδηγεί όλο τον χειμώνα λόγω καιρού, ήταν εκτός για λόγους υγείας για αρκετό διάστημα, ένας περιστασιακός αναβάτης, ή κάποιος που δεν είναι εξοικειωμένος με την μοτοσικλέτα του. 

Ακόμα και έμπειροι αναβάτες κάνουν λάθη όταν οδηγήσουν μια διαφορετική μοτοσικλέτα που επιταχύνει και φρενάρει γρηγορότερα ή έχει διαφορετική συμπεριφορά από αυτή που έχουν συνηθίσει. 

Ορισμένοι άνθρωποι οδηγούν χρόνια αλλά παραμένουν αρχάριοι. Αυτοί ονομάζονται οδηγοί της ευθείας επειδή μόλις χρειαστεί να αλλάξουν πορεία προκαλούν προβλήματα σε όλους όσους είναι γύρω τους. 

3 Ωριμότητα 

Η ακόλουθη φράση λέγεται μεταξύ των παλαιώτερων στον χώρο της μοτοσικλέτας, "Υπάρχουν μεγάλοι σε ηλικία αναβάτες και «μεγάλοι» αναβάτες, αλλά υπάρχουν πολύ λίγοι πραγματικά μεγάλοι αναβάτες." 

Οι μεγαλύτεροι αναβάτες εμπλέκονται λιγότερο σε ατυχήματα. Αυτό είναι αλήθεια εν μέρει, εξαιτίας της μεγαλύτερης ωριμότητας που δείχνουν. Παίρνουν λιγότερα ρίσκα και δεν κάνουν πολύ φιγούρα. Ακόμα και σε χαμηλές όμως συγκεντρώσεις το αλκοόλ μειώνει την φαινόμενη ωριμότητα. 

Κάθε ατύχημα μειώνει την πιθανότητα κάποιου είτε να οδηγήσει ξανά είτε να πέσει ξανά, ενώ με την ηλικία έρχεται και η ευκαιρία να αποκτηθεί και η εμπειρία. Οι περισσότεροι από εμάς, όσο αποκτούμε εμπειρία, γινόμαστε ικανοί να αναλύουμε ακόμα και την δικιά μας συμπεριφορά. Πολλοί λένε ότι δεν θα έκαναν ξανά κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ατύχημα που ενδεχομένως τότε να μην το αντιλήφθηκαν. 

Η εμπειρία βασίζεται έως ένα ορισμένο βαθμό στο χρόνο, οπότε ταυτόχρονα με την ωρίμανση του ατόμου του δίνεται η ευκαιρία για την απόκτηση εμπειρίας. Επίσης οι μεγαλύτεροι σε ηλικία γνωρίζουν τα αδύνατα σημεία τους. Γιατί νομίζεται τόσοι στρατοί ανά την κόσμο στρατολογούν δεκαπεντάχρονους; 

4 Εκπαίδευση 

Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι οι οδηγοί που έχουν περάσει από εκπαίδευση έχουν λιγότερα ατυχήματα από αυτούς που δεν έκανα ποτέ εκπαίδευση. 

Έχοντας ερευνήσει εκατοντάδες ατυχήματα με μοτοσικλέτες, όσοι είχαν δίπλωμα και εμπλέκονταν σε ατύχημα ήταν μετρημένοι στα δάχτυλα, ενώ δεν θυμάμαι κανέναν να εμπλέκεται που να είχε παρακολουθήσει μαθήματα ακόμα και για οδήγηση εκτός δρόμου. 

Σε αντίθεση με τις σχολές οδήγησης αυτοκινήτων για παιδιά του λυκείου, που τα μαθήματα είναι σχεδιασμένα έτσι ώστε να τρομάζουν τους ενθουσιώδεις έφηβους, οι σχολές οδήγησης μοτοσικλετών διδάσκουν χρήσιμα πράγματα. 

5 Ναρκωτικές ουσίες και αλκοόλ 

Το αλκοόλ δείχνει να προκαλεί αλόγιστη συμπεριφορά του οδηγού ακόμα και σε επίπεδα που δεν επηρεάζουν σημαντικά την ικανότητα οδήγησης. Ένας δυσανάλογος αριθμός ατυχημάτων συμβαίνουν όταν τα επίπεδα αλκοόλ στο αίμα είναι περίπου στο 0,04. 

Έχει ακουστεί από περισσότερους από έναν ερευνητές ότι ορισμένοι οδηγοί οδηγούν καλύτερα όταν η συγκέντρωση αλκοόλ στο αίμα είναι πολύ μικρή (0,005%), επειδή προκαλεί ένταση στον οδηγό. Η επίδραση άλλων ναρκωτικών ουσιών είναι αρκετά διαφορετική και παράξενη για να ασχοληθούμε. Δεν έχει υπάρξει καμία αξιόπιστη έρευνα που να δείχνει ότι υπάρχει κάποια ναρκωτική ουσία που να βελτιώνει την ικανότητα οδήγησης. 

6 Επιλογή μοτοσικλέτας 

Ορισμένοι τύποι μοτοσικλετών είναι σημαντικοί από στατιστικής πλευράς γιατί εμπλέκονται σε ατυχήματα περισσότερο από άλλες. Σύμφωνα με ορισμένες μελέτες, οι μοτοσικλέτες chopper και οι μοτοσικλέτες touring, εμπλέκονται σε λιγότερα ατυχήματα σε σχέση με μοτοσικλέτες που έχουν υποστεί πολλές μετατροπές ή σε σχέση με μοτοσικλέτες υψηλών επιδόσεων. 

Το γεγονός αυτό έχει κυρίως να κάνει με την προσωπικότητα του κάθε οδηγού και όχι με την μοτοσικλέτα. Ελαστικά slick και ισχυρά φρένα δεν σημαίνει ότι προκαλούν ατυχήματα. 

Ακόμα και οι μοτοσικλέτες touring μπορούν να ξεπεράσουν τα 190 km/h και να ξεπεράσουν ένα αυτοκίνητο αν βάλουν κόντρα σε ευθεία. Ίσως να μην στρίβουν τόσο καλά, αλλά από την άλλη δεν χάνουν πρόσφυση κατά την στροφή. 

Οι διαφορές στις εκάστοτε εκδόσεις των μοντέλων δεν είναι σημαντικές, εκτός και αν επηρεάζουν τον άνθρωπο που θα τις αγοράσει.

7 Συμπεριφορά του Αναβάτη 

Ορισμένες φορές η συμπεριφορά ενός αναβάτη σε κάποιον που δεν έχει εμπειρία φαίνεται σαν απερίσκεπτη και επικίνδυνη. Ορισμένες φορές είναι, ενώ ορισμένες φορές όχι. 

Παρακάτω θα τις εξετάσουμε ξεχωριστά την κάθε μία. 

Ά. Εναλλαγή λωρίδας 

Το πιο συνηθισμένο σενάριο, Τα αυτοκίνητα περιμένουν το φανάρι να ανάψει πράσινο και μόλις αυτό συμβεί μια μοτοσικλέτα περνάει ανάμεσα από τα σταματημένα αυτοκίνητα με ταχύτητα και βρίσκεται πριν από αυτά στην διασταύρωση. Ο οδηγός του πρώτου αυτοκινήτου βρίζει. Τι συνέβη όμως στην πραγματικότητα; 

Όσο τα αυτοκίνητα περίμεναν το πράσινο φως, η μοτοσικλέτα πέρασε ανάμεσά τους έως το πρώτο αυτοκίνητο χωρίς να γίνει αντιληπτή. Ο αναβάτης εκτιμώντας την κατάσταση άνοιξε το γκάζι και επιτάχυνε πριν καν οι οδηγοί καταλάβουν ότι το φανάρι είναι πράσινο. 

Στον οδηγό του πρώτου αυτοκινήτου φάνηκε ότι η μοτοσικλέτα πέρασε δίπλα του με μεγάλη ταχύτητα ενώ στην πραγματικότητα επιτάχυνε από δίπλα του. Μια μοτοσικλέτα, ή οτιδήποτε άλλο που επιταχύνει γρήγορα, γίνεται αντιληπτό σαν κάτι που έχει μεγάλη ταχύτητα. 

Η πορεία ανάμεσα στις λωρίδες είναι ίσως η πιο αμφιλεγόμενη ενέργεια που κάνουν οι μοτοσικλετιστές. Οι οδηγοί τη θεωρούν επικίνδυνη ενώ οι αναβάτες όχι. 

Ορισμένοι οδηγοί απεχθάνονται τους μοτοσικλετιστές επειδή κάνουν κάτι το οποίο δεν μπορούν να κάνουν οι ίδιοι. Φανταστείτε ένα μποτιλιάρισμα. Μια μοτοσικλέτα περνάει ανάμεσα από τα αυτοκίνητα. Ορισμένοι από τους οδηγούς που βλέπουν την μοτοσικλέτα να πλησιάζει κάνουν χώρο να περάσει ενώ άλλοι της κόβουν τον δρόμο. Ακόμα και αν η μοτοσικλέτα στoιχηθεί στη λωρίδα ανάμεσα στα αυτοκίνητα, μια άλλη μοτοσικλέτα θα βρεθεί να περάσει ανάμεσά τους. Ο αναβάτης που είναι στη λωρίδα κοιτάει νευρικά τους καθρέπτες του κάθε φορά που χρειάζεται να φρενάρει. Ποιος έχει περισσότερες πιθανότητες ατυχήματος; 

Η ενέργεια αυτή είναι ασφαλής φτάνει να γίνεται με ασφάλεια. Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι η πορεία ανάμεσα στις λωρίδες είναι πιο επικίνδυνη από την πορεία μέσα στη λωρίδα. Η εμπειρία ανάμεσα σε συναδέλφους πραγματογνώμονες δείχνει ότι ίσως να είναι και ασφαλέστερη. 

Μια μοτοσικλέτα μεταξύ των λωρίδων δεν μπορεί να χτυπηθεί από πίσω από άλλο όχημα ή να χτυπήσει το εμπρός αν φρενάρει απότομα. Σε μέρη όπου τα αυτοκίνητα σχηματίζουν ουρές η μοτοσικλέτα που κινείται μεταξύ λωρίδων έχει ελεύθερο πεδίο μπροστά της. 

Εάν η μοτοσικλέτα είναι μέσα στη λωρίδα ενδεχομένως οι οδηγοί να επιχειρήσουν να μπουν στη θέση αυτή πετώντας τη μοτοσικλέτα εκτός. 

Τέλος, ενώ ένας οδηγός είναι αναγκασμένος να οδηγάει με απρόσεχτους και επικίνδυνους οδηγούς γύρω του ο μοτοσικλετιστής απλά μπορεί να τους ξεφύγει. 

Με έχουν χτυπήσει από πίσω όσο ήμουνα σε λωρίδα δύο φορές, την μία μάλιστα σοβαρά. Αν και καβαλάω μηχανή ακόμα κουτσαίνω από αυτό το ατύχημα. Μία μόνο φορά έτυχε όσο πήγαινα ανάμεσα από αυτοκίνητα να μου κλείσουν τον δρόμο ενώ όσο ήμουν σε λωρίδα πάρα πολλές φορές πήγαν να με πετάξουν έξω. Ευτυχώς που έχω κόρνα αέρα. 

Υπάρχουν και εξαιρέσεις. Εάν σε μια λωρίδα υπάρχουν κενά που μπορεί να εκμεταλλευτούν οδηγοί της διπλανής λωρίδας, τότε το πέρασμα ανάμεσα στα αυτοκίνητα μπορεί να έχει κινδύνους. Μια φορά υπέθεσα ότι δεν υπήρχε τέτοιος χώρος αλλά ένας άλλος οδηγός είχε αντίθετη άποψη. 

Μετά από αυτό το συμβάν, θεωρώ κάθε θέση που μπορεί να ΄΄χωθεί΄΄ ένα αυτοκίνητο επικίνδυνη. Οι οδηγοί που αλλάζουν λωρίδες, ακόμα και αυτοί που ελέγχουν πρώτα, μπορεί να μην προσέξουν την μοτοσικλέτα, πράγμα που σημαίνει ότι ο αναβάτης πρέπει να αντιλαμβάνεται κάθε ανοιχτό χώρο δίπλα από ένα αυτοκίνητο ως ενδεχομένως επικίνδυνο. Με άλλα λόγια, είναι πιο επικίνδυνα όταν υπάρχει λιγότερη κίνηση. Αξίζει όμως τον κόπο; 

Σε ένα πολυσύχναστο δρόμο, όταν η κυκλοφορία γίνεται κανονικά, τα κενά μεταξύ των αυτοκινήτων είναι της τάξης του 1 με 2 δευτερολέπτων. 

Για κάθε αυτοκίνητο που προσπερνάει μια μοτοσικλέτα γλιτώνει 2 δευτερόλεπτα οπότε θα πρέπει να προσπεράσει τριάντα αυτοκίνητα για να γλιτώσει ένα λεπτό. Δεν φαντάζει και σαν μεγάλο χρονικό διάστημα. Αν το πολλαπλασιάσουμε όμως με τον αριθμό των λωρίδων κυκλοφορίας το κέρδος σε χρόνο είναι σημαντικό. 

Επίσης, αν υπάρχουν έξι μποτιλιαρισμένες λωρίδες με πινακίδα stop στο τέλος τότε κάθε αυτοκίνητο που προσπερνάει η μοτοσικλέτα μετράει σαν έξι, ενώ ο κερδισμένος χρόνος ανά αυτοκίνητο ισοδυναμεί με τον χρόνο που χρειάζεται το αυτοκίνητο να περάσει την πινακίδα όταν φτάσει στην διασταύρωση. Άρα κάθε αυτοκίνητο μπορεί να ισοδυναμεί και με ένα λεπτό κερδισμένου χρόνου. 

Εάν ο μοτοσικλετιστής πηγαίνει στην κορυφή της ουράς σε κάθε φανάρι κερδίζει σχεδόν ένα λεπτό ανά φανάρι, οπότε ο απαιτούμενος χρόνος μετακίνησης μπορεί να μειωθεί στο μισό. 

Η επικρατούσα άποψη μεταξύ των έμπειρων οδηγών είναι ότι η κίνηση μεταξύ των στύλων είναι ασφαλής φτάνει η διαφορά της ταχύτητας να είναι μικρή ώστε να επιτρέπει την έγκαιρη αντίδραση σε ενδεχόμενη αλλαγή πορείας των αυτοκινήτων, δηλαδή περίπου 10 km/h. Στην California, η τροχαία επιτρέπει η ταχύτητα αυτή να είναι έως τα 18 km/h, αν και δεν αναφέρεται στον κώδικα οδικής κυκλοφορίας. 

Εάν υπάρχει κενό σε κάποια από τις διπλανές λωρίδες, καλό θα ήταν να μπείτε σε αυτό προσωρινά ώστε να αποφύγετε πιθανή σύγκρουση με αυτοκίνητο που θα επιχειρήσει κάτι παρόμοιο. Όσο αυξάνεται η ταχύτητα τόσο μειώνεται και ο κερδισμένος χρόνος. 

Οι μοτοσικλετιστές δεν θα πρέπει να οδηγούν έξω από τις λωρίδες ή στις βοηθητικές λωρίδες καθώς εκεί υπάρχουν αρκετά ξένα σωματίδια που μπορεί να τρυπήσουν το ελαστικό μιας μοτοσικλέτας. 

Επίσης οι οδηγοί των αυτοκινήτων δεν ελέγχουν τους καθρέπτες τους πριν βγουν στην βοηθητική λωρίδα ή εκτός δρόμου για στάση. Η τήρηση των παραπάνω κανόνων βοηθάει τους αναβάτες να αποφύγουν μια ενδεχόμενη πρόσκρουση ή και μια κλίση από την τροχαία. Το ότι η πορεία ανάμεσα στα αυτοκίνητα επιτρέπεται δεν αποθαρρύνει όμως ορισμένους τροχονόμους από το να δώσουν μια κλίση για υπερβολική ταχύτητα ή για κάποια φανταστική παράβαση. 

Σε κάθε περίπτωση η ευθύνη είναι του αναβάτη. Οι υπόλοιποι οδηγοί δεν περιμένουν να δουν μια μοτοσικλέτα να κινείται ανάμεσά τους, αλλά ακόμα και αν ελέγξουν το πιο πιθανό είναι να βρίσκεται στο τυφλό τους σημείο. 

Τα παραπάνω βέβαια δεν αποτελούν δικαιολογίες για οδηγούς που δεν ελέγχουν πριν αλλάξουν πορεία ή που δεν χρησιμοποιούν το φλας. 

B. Σφήνες 

Αυτή είναι μια παραλλαγή των παραπάνω αλλά στην περίπτωση αυτή ο αναβάτης πηγαίνει από τα δεξιά. Αν και δεν είναι παράνομο, είναι βλακώδες. Ο Κ.Ο.Κ. της California δεν το απαγορεύει φτάνει να γίνεται με ασφάλεια. Αυτό σημαίνει ότι ο αναβάτης έχει όλη την ευθύνη αν κάτι πάει στραβά. 

Γ. Συνοδήγηση 

Αναφερόμαστε στην περίπτωση μια μοτοσικλέτα να πορεύεται δίπλα με ένα άλλο όχημα στην ίδια λωρίδα. Εάν η κίνηση αυτή γίνεται με μια άλλη μοτοσικλέτα, ο οδηγοί έχουν συμφωνήσει στο πώς θα αντιδράσουν αν συμβεί κάτι και εμπιστεύεται ο ένας τον άλλο τότε μπορεί να είναι μια ασφαλής επιλογή. Ακόμα καλύτερα θα ήταν οι μοτοσικλέτες είναι σε σχηματισμό διότι έτσι διπλασιάζεται η απαιτούμενη απόσταση αντίδρασης σε κάποιο συμβάν. 

Εάν όμως το άλλο όχημα δεν είναι μοτοσικλέτα αλλά αυτοκίνητο τότε είναι επικίνδυνο. Σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης ο οδηγός του οχήματος μπορεί να μην αντιληφθεί την μοτοσικλέτα, ακόμα και εάν κοιτάξει. Ο αναβάτης που έχει σαν γνώμονα την ασφαλή οδήγηση δεν θα μοιραστεί ποτέ την θέση του στη λωρίδα με ένα άλλο όχημα αλλά θα πρέπει να αλλάξει θέση στο δρόμο εάν ένα άλλο όχημα βρεθεί δίπλα του. 

Δ. Τοποθέτηση στην Λωρίδα 

Στο βιβλίο υποψηφίων οδηγών η σωστή απάντηση στην ερώτηση: σε ποιο σημείο της λωρίδας θα πρέπει να βρίσκεται μια μοτοσικλέτα, είναι στο κέντρο. Οι πιο έμπειροι αναβάτες διαμαρτυρήθηκαν λέγοντας ότι στο κέντρο βρίσκονται όλα τα ξένα σωματίδια και τα λάδια και ότι η σωστή θέση είναι στο αριστερό κομμάτι της λωρίδας. 

Η οδήγηση στο αριστερό κομμάτι προσφέρει κάποια πλεονεκτήματα. Η ορατότητα είναι ίδια με αυτή ενός αυτοκινήτου και ο δρόμος εκεί είναι καθαρότερος επειδή είναι το πιο πατημένο κομμάτι. Προς το κέντρο του δρόμου υπάρχει καλύτερη ορατότητα στις στροφές. 

Η οδήγηση στο αριστερό κομμάτι αποθαρρύνει τους οδηγούς από το προσπαθήσουν να μπουν σφήνα, αν και δεν σημαίνει ότι δεν θα το προσπαθήσουν. Οι οδηγοί γρήγορα ξεχνούν ότι μια μοτοσικλέτα βρίσκεται από τα δεξιά τους. Οι στενοί δρόμοι με δύο λωρίδες είναι πιθανόν να έχουν συντρίμμια και λακκούβες στη δεξιά πλευρά. 

Ο αναβάτης πρέπει να επιλέγει το ασφαλέστερο κομμάτι του δρόμου ανάλογα με τις συνθήκες και σε ορισμένες χώρες μπορεί να χρησιμοποιεί όλο το πλάτος του δρόμου. 

Η χρήση παραπάνω από μίας λωρίδας απαγορεύεται. Εάν το ζητούμενο είναι η καλλίτερη ορατότητα σε μια κλειστή στροφή, τότε η πιο συνετή κίνηση είναι η μοτοσικλέτα να πάρει θέση στην εξωτερική πλευρά της στροφής, αλλά πάντα στην ίδια λωρίδα. Εάν οι επερχόμενοι οδηγοί δεν μπορούν να κρατήσουν τα οχήματά τους στην σωστή πλευρά του δρόμου, τότε καλλίτερα η μοτοσικλέτα να βρίσκεται προς την εσωτερική πλευρά. 

Σε πολυσύχναστους δρόμους με πολλές λωρίδες κυκλοφορίας, η δεξιά πλευρά της αριστερής λωρίδας είναι το καλλίτερο σημείο μιας και δίνει την επιλογή στο μοτοσικλετιστή να αλλάξει λωρίδα ή να κινηθεί ανάμεσα στις λωρίδες εάν χρειαστεί. Το ποια λωρίδα θα χρησιμοποιήσει ο αναβάτης μπορεί να υπαγορευθεί από συνθήκες όπως την κατάσταση του οδοστρώματος και το αν είναι στεγνό ή όχι. 

Σε απότομες στροφές οι συνετοί αναβάτες απομακρύνονται από το κέντρο της λωρίδας ώστε να έχουν περιθώρια ελιγμών. Οι αναβάτες που κινούνται τέρμα δεξιά έχουν αυξημένες πιθανότητες να τους περάσουν για ποδηλάτες ή πεζούς ακόμα και για κάποιο ζώο, αν δεν τους αγνοήσουν τελείως. 

E Προσπερνώντας την κίνηση 

Για τα περισσότερα οχήματα, η ασφαλέστερη τακτική είναι να ακολουθούν την ροή, δηλαδή να ταξιδεύουν με την επικρατούσα ταχύτητα. Η περισσότερη κίνηση τείνει να συσσωρεύεται στην κλίμακα των 20 χαω. Οι κανόνες κυκλοφορίας δεν αναγνωρίζουν πάντα αυτήν την αρχή, όμως οι επαγγελματίες της οδικής ασφάλειας την αναγνωρίζουν. 

Δυστυχώς το «πήγαινε με την ροή» δεν αποτελεί επαρκή αμυντική στάση για τις μοτοσικλέτες. Επίσης δεν είναι πάντα αποτελεσματικό σαν επιχείρημα υπεράσπισης σε δικαστήριο για υπερβολική ταχύτητα. Μία μηχανή που είναι στάσιμη σε σχέση με την κίνηση των υπολοίπων οχημάτων, γίνεται αόρατη. 

Το πρώτο πράγμα που διδάσκουν στους στρατιώτες σχετικά με το καμουφλάζ είναι: «Μην κινείστε! Αν θέλετε να τραβήξετε την προσοχή, δεν κουνιέστε? 

Η πιο ασφαλής μέθοδος για έναν μοτοσικλετιστή, είναι να ανοίγει τον δρόμο του ανάμεσα στην κίνηση των οχημάτων, όχι να προσπερνάει τα πάντα, αλλά προοδευτικά να κινείται προς τα μπροστά ανάμεσα από το πλήθος των οχημάτων. Αυτός ο τρόπος όχι μόνο διευκολύνει τον μοτοσικλετιστή στο να βλέπει, αλλά τον τοποθετεί ως κύριο υπεύθυνο για τις αλληλεπιδράσεις με τα άλλα οχήματα, αντί να τον αφήνει να εμπιστεύεται τον οποιονδήποτε ξένο οδηγό. 

Κανένας κώδικας κυκλοφορίας δεν το αναγνωρίζει αυτό, ούτε κανένας τροχονόμος το παραδέχεται δημόσια, αλλά από αυτούς το έχω μάθει. Αυτοί είναι δυστυχώς υποχρεωμένοι να τηρούν τον νόμο, είτε αυτός είναι σωστός, είτε είναι λάθος. 

ΣΤ. Επιθετικά αμυντικός 

Φαίνεται να υπάρχουν 3 είδη οδηγών: 

παθητικοί (απλά οδηγούν προς τον προορισμό τους και το μόνο που σκέφτονται είναι πως θα αποφύγουν όποιον κίνδυνο παρουσιαστεί), 

επιθετικοί (οδηγούν με ένα σκοπό, σχεδόν ανταγωνίζονται όλους τους υπόλοιπους σε ταχύτητα) και 

οι αμυντικοί(φυλάγονται από τον άλλον οδηγό). 

Είναι καταπληκτικό, αλλά εδώ στο Σαν Ντιέγκο, υπάρχουν δύο κόμβοι που παρουσιάζουν φοβερή συμφόρηση. Κάθε μέρα βλέπεις τους ίδιους παθητικούς οδηγούς εκεί, να περιμένουν υπομονετικά στην μεγάλη ουρά για πάνω από μισή ώρα. Έχεις την επιλογή να κινηθείς προς την αντίθετη κατεύθυνση σε έναν παράδρομο, για περίπου δύο λεπτά και στην συνέχεια έχοντας προσπεράσει την κίνηση να μπεις πάλι στον ίδιο δρόμο και ανενόχλητος να συνεχίσεις, αλλά κανείς δεν το κάνει! Στις 17:00 γίνεται πάλι η ίδια κατάσταση αλλά από την αντίθετη κατεύθυνση. 

Οι σχολές οδικής ασφάλειας διακηρύσσουν την αμυντική οδήγηση, η οποία συνδυάζει την στρατηγική του να προσέχεις τον εαυτό σου, με το να ρυθμίζεις την οδήγησή σου έτσι ώστε να αποφεύγεις κάθε φορά την σύγκρουση και ταυτόχρονα να μην οδηγείς υποτακτικά προς τα υπόλοιπα οχήματα μέχρι που να προκύψει κίνδυνος. 

Ο μοτοσικλετιστής πρέπει να εξασκηθεί με αφοσίωση και προσεκτική μελέτη. Δεν είναι αρκετό γι’ αυτόν να είναι σε επαγρύπνηση και έτοιμος να διαχειριστεί την διαταραγμένη συμπεριφορά των άλλων οδηγών. Πρέπει να την περιμένει και να την προβλέπει.

 Ένας μοτοσικλετιστής που περιμένει τον οδηγό του αυτοκινήτου να παραβιάσει το δικαίωμα του στο δρόμο για να αντιδράσει αμυντικά, θα συνειδητοποιήσει ότι του έχει απομείνει πολύ λίγος χρόνος για να κάνει οτιδήποτε. Δεν είναι ποτέ εντελώς ασφαλές να υποθέτεις πως οι άλλοι οδηγοί θα υπακούσουν τον νόμο και θα οδηγούν συνετά. Σε μία μοτοσικλέτα όμως είναι φοβερά επικίνδυνο να το κάνεις. 

Παρομοίως, σε μία μοτοσικλέτα δεν είναι ποτέ ασφαλές να υποθέτεις ότι οι άλλοι οδηγοί γνωρίζουν ότι είσαι εκεί, ή καν ότι ενδιαφέρονται για το αν είσαι εκεί. Είναι καλύτερο να υποθέτεις πως υπάρχουν δύο είδη οδηγών αυτοκινήτων: οι παθητικοί που δεν προσέχουν τις μηχανές και οι επιθετικοί που θέλουν να τις προσπεράσουν. Ο μοτοσικλετιστής που υποθέτει το τελευταίο δεν θα απογοητευτεί ποτέ. 

Ένας ασφαλής οδηγός μηχανής σκέφτεται όπως ένας πιλότος μαχητικού αεροσκάφους: υποθέτει πως ο άλλος είναι εχθρός, μέχρι να αποδειχθεί φίλος. 

Λέω στους νέους μοτοσικλετιστές πως ο μόνος λόγος που υπάρχουν αυτοκίνητα είναι για να μπορούν οι άνθρωποι να βγαίνουν στο δρόμο και να χτυπούν τις μοτοσικλέτες. Φυσικά αυτό δεν είναι αλήθεια(ελπίζω), αλλά δημιουργεί μία αμυντική φιλοσοφία.

 Ποιο είδος μοτοσικλετιστή βρίσκεται στην μηχανή που εμπλέκεται σε ατύχημα? Ποιο είδος οδηγού βρίσκεται στο όχημα που εμπλέκεται στο ατύχημα? 

8 Ικανότητες Αναβάτη 

A. Χρόνος αντίδρασης 

Για χρόνια, σε όλους διδασκόταν πως ο μέσος χρόνος αντίδρασης ενός οδηγού ήταν τα 0.75 δευτερόλεπτα. Μετά άλλες μελέτες απέδειξαν πως ο μέσος χρόνος αντίληψης/αντίδρασης πλησίαζε το 1,5 δευτερόλεπτο. Έτσι αυτός ο χρόνος έγινε ο επίσημος. Οι δικηγόροι, μερικές φορές το χρησιμοποιούν σαν φυσική σταθερά όπως την επιτάχυνση της βαρύτητας. 

Επειδή ένας μοτοσικλετιστής έχει τα πόδια και τα χέρια του, πιο κοντά στο φρένο, λεβιέ ταχυτήτων και πεντάλ, η φυσική του αντίδραση μπορεί να είναι γρηγορότερη κατά περίπου 0,25 δευτερόλεπτα, και αν αυτός «καλύπτει» τα φρένα, αυτό σημαίνει πως οδηγεί με τα χέρια ή τα πόδια του ήδη τοποθετημένα εκεί, μπορεί να γλιτώσει ακόμη 0,125 δευτερόλεπτα. 

Αυτά ακούγονται πολύ καλά, αλλά αν πατήσεις ορμητικά το φρένο μίας μηχανής, όπως θα έκανες με τα φρένα αυτοκινήτου, το πιο πιθανό είναι να μπλοκάρεις τους τροχούς και να τρακάρεις. 

Η ρύθμιση αποτελεί κρίσιμο παράγοντα, έτσι ώστε ο χρόνος που θα εξοικονομηθεί να χρησιμοποιηθεί για να πιέσεις τα φρένα και όχι να τα πατήσεις απότομα. 

Μην ξεχνάμε πως αυτοί οι επίσημοι χρόνοι αντίδρασης είναι απλά στατιστικοί και πως πολλοί οδηγοί είναι πολύ καλύτεροι ή καταστροφικά χειρότεροι. 

Ο John Fiske Brown και εγώ, κάναμε μερικά πειράματα για να καθορίσουμε αν ήταν αλήθεια το ότι «καλύπτοντας» το μπροστινό φρένο ένας μοτοσικλετιστής θα εξοικονομεί περίπου 0,12 δευτερόλεπτα χρόνου αντίδρασης. Το επιβεβαιώσαμε. 

Αυτό που ήταν πιο ενδιαφέρον ήταν ότι το απλό άθροισμα του χρόνου αντίδρασης του John και του δικού μου ήταν περίπου 0,5 δευτερόλεπτα, πολύ χαμηλότερος από το επίσημο 1,5. Η απλοποιημένη διαδικασία που ακολουθήσαμε δεν μα επέτρεψε να διαχωρίσουμε τον χρόνο του John από τον δικό μου. 

Σε ορισμένες μελέτες σχεδίασης εθνικών οδών γίνεται η υπόθεση ότι μερικοί οδηγοί θα είναι πιο αργοί από 4 δευτερόλεπτα. Μερικοί οδηγοί αγώνων αυτοκινήτου, έχουν επιδείξει συνδυασμένο χρόνους αντίληψης/αντίδρασης από 0.2 δευτερόλεπτα. 

B. Φρενάρισμα 

Οι ανεκπαίδευτοι μοτοσικλετιστές συχνά πανικοβάλλονται και καταφεύγουν σε αντιδράσεις που έμαθαν σε άλλα οχήματα. Αντιμετωπίζοντας μία κατάσταση ανάγκης, πατάνε τέρμα το φρένο, και μάλιστα το φρένο της πίσω ρόδας μόνο. Κατά συνέπεια γλιστράνε μέχρι να τρακάρουν, ή γλιστράνε, πέφτουν και τρακάρουν. Σχεδόν όποια σύγκρουση μηχανής με άλλο όχημα έχω δει, περιελάμβανε κλείδωμα-γλίστρημα του πίσω τροχού. 

Γ. Στρίψιμο 

Από έρευνες που έχουν γίνει σε ατυχήματα, βρέθηκε ότι το 40% περίπου των μοτοσικλετιστών που εμπλέκονταν, όταν αντιμετώπισαν την επικείμενη σύγκρουση, επιχείρησαν να την αποφύγουν κάνοντας στροφή προς την λάθος μεριά. Όπως και με τα αυτοκίνητα πολλοί πανικοβλήθηκαν και δεν έστριψαν καν. 

Πολλοί μοτοσικλετιστές, ακόμα και κάποιοι με χρόνια εμπειρίας, δεν ξέρουν στην πραγματικότητα πώς να οδηγούν, αλλά βασίζονται στο ένστικτο και την εμπειρία τους, μερική από την οποία έχει αποκτηθεί σε αυτοκίνητα ή τρίκυκλα. 

Φυσιολογικά αυτοί παίρνουν κλίση για να στρίψουν. Αν το μόνο που κάνουν είναι να γέρνουν το κορμί ή να γέρνουν την μηχανή και όχι το κορμί τους, ο χρόνος στριψίματος μπορεί να είναι πολύ μεγάλος. 

Σε μία έκτακτη ανάγκη συνήθως επανέρχονται σε μία ενστικτώδη συμπεριφορά και στρέφουν το τιμόνι στην κατεύθυνση που θέλουν να πάνε. Η μοτοσικλέτα αντιδρά φυσιολογικά με το να γείρει και να στραφεί προς την αντίθετη κατεύθυνση. Αν συνεχίσουν να στρίβουν το τιμόνι μ’ αυτόν τον τρόπο, η μηχανή θα ανατραπεί. Αν επιστρέψουν στην αρχική θέση θα χτυπήσουν το αντικείμενο που πάσχιζαν να αποφύγουν. 

Ένας σημαντικός αριθμός μοτοσικλετιστών επιχειρεί να στρίψει, αλλά αισθάνεται την γυροσκοπική αντίσταση και δεν κάνει τίποτα, ή αισθάνονται την αντίσταση καθώς επιχειρούν να γείρουν και μπορεί να μην πετύχουν να στρίψουν. Μερικές φορές αναφέρουν πως το τιμόνι κλείδωσε. 

Επειδή είναι δύσκολο να φρενάρεις απότομα και να στρίψεις, μερικοί εκπαιδευτές προειδοποιούν τους μοτοσικλετιστές να φρενάρουν πρώτα απότομα μετά να αφήνουν τα φρένα και να στρίβουν απότομα. Αυτή είναι μία πολύ αποτελεσματική συμβουλή. 

Άλλοι εκπαιδευτές συμβουλεύουν να κλειδώνουν τον πίσω τροχό. Δυστυχώς αυτό μπορεί να αποκλείσει την απότομη στροφή, από την στιγμή που ο πίσω τροχός μπορεί να βγει εκτός πορείας αν κλειδωθεί και να προκαλέσει μια άσχημη πτώση αν στην συνέχεια αφεθεί. 

Ταλαντώσεις 

Ο καλύτερος τρόπος να χειριστείς τις περισσότερες περιπτώσεις που η μοτοσικλέτα είναι σε κατάσταση ταλάντωσης είναι να κάνεις όσο το δυνατό λιγότερα. Στόχευσε ευθεία μπροστά και σταδιακά άφησε το γκάζι. Η επιτάχυνση μπορεί προσωρινά να μειώνει μερικές ταλαντώσεις, αλλά μπορεί να εντείνει κάποιες περισσότερο. Η μοτοσικλέτα τότε θα πρέπει να επιβραδύνει ταυτόχρονα με τις ταλαντώσεις και τότε μπορεί να είναι χειρότερα από την αρχική περίπτωση. Δεν μπορείς να επιταχύνεις για πάντα. 

Πολλοί μοτοσικλετιστές πανικοβάλλονται σε μία ταλάντωση και είτε φρενάρουν ή προσπαθούν να την εξουδετερώσουν με το τιμόνι. Το φρενάρισμα προσθέτει δύναμη σε ένα ασταθές σύστημα και είναι πιθανό να κάνει τα πράγματα χειρότερα, αν δεν ανατρέψει τελείως την μοτοσικλέτα. Διάφορες ταλαντώσεις συμβαίνουν στα 3 με 10 hertz. 

Κανείς δεν έχει τόσο γρήγορες αντιδράσεις έτσι ώστε να κάνει τις ακριβείς κινήσεις που χρειάζονται σ’ αυτές τις συχνότητες για να εξουδετερώσει μία ταλάντωση. Είναι πιθανό να περιορίσει μερικές ταλαντώσεις με το να γείρει προς τα έξω. Μία μπροστινή, χαμηλής ταχύτητας ταλάντωση μπορεί να εξουδετερωθεί με το δυνατό κράτημα του τιμονιού από τον μοτοσικλετιστή. Μια ταλάντωση σε υψηλή ταχύτητα μπορεί μερικές φορές να μετριαστεί αλλάζοντας την κατανομή βάρους. 

10 Επιβαίνοντες 

Ο σκοπός αυτής της παραγράφου είναι να κάνει τη μετατόπιση βάρους του επιβάτη προβλέψιμη. Μία καλή λύση είναι να βάλεις τον συνοδηγό να κοιτάει πάνω από τον ώμο του οδηγού σε μια στροφή. Με άλλα λόγια να κοιτάει ο συνοδηγός πάνω από τον δεξιό ώμο του οδηγού όταν αυτός κάνει μια δεξιά στροφή και πάνω από τον αριστερό κατά την διάρκεια μιας αριστερής στροφής. 

Αυτό αναγκάζει το βάρος του επιβάτη να συσσωρευτεί στην κατεύθυνση που γέρνει η μηχανή. 

Αυτό είναι επιθυμητό για 2 τουλάχιστον λόγους: 

1) Η μηχανή κρατιέται περισσότερο σταθερή σε σχέση με το έδαφος. Αυτό κρατάει τις συνιστώσες δυνάμεις πιο κοντά στο κέντρο του πέλματος του ελαστικού, μειώνοντας την πιθανότητα να χάσουν πρόσφυση τα ελαστικά και να ανατραπεί η μηχανή. 

Και 2) η μειωμένη γωνία πλαγιάσματος λιγοστεύει την πιθανότητα να έρθουν σε επαφή με το έδαφος τα συστήματα πέδησης, ξανά, βοηθώντας να αποφευχθεί η ανατροπή της μοτοσικλέτας. 

Ένας επιβάτης που προσπαθεί να γείρει μπορεί να δυσκολέψει, αλλά όχι να καταστήσει αδύνατο, τον έλεγχο της μοτοσικλέτας από τον οδηγό. Ο μοτοσικλετιστής μπορεί όμως να αντιστρέψει με το τιμόνι την λάθος συμπεριφορά του συνοδηγού, ωστόσο αυτό αποσταθεροποιεί το σύστημα εφόσον πρέπει να μαντέψει τι πρόκειται να κάνει ο συνοδηγός στη συνέχεια. Όσο πιο γρήγορα ταξιδεύει η μοτοσικλέτα, τόσο λιγότερο σοβαρή είναι η συμπεριφορά του επιβάτη. Οι τροχοί είναι ισχυρά γυροσκόπια. 

Από την άλλη μεριά, η μεγαλύτερη κόρη μου είναι χορεύτρια. Με αυτήν στη μηχανή μπορούσα να σταματήσω σε πινακίδες στοπ χωρίς να χρειάζεται να βάλω τα πόδια μου κάτω. Ένα ανθρώπινο γυροσκόπιο! Όσο και αν προσπαθώ δεν έχω καταφέρει να το κάνω μόνος μου. 

Ένας επιβάτης που εμποδίζει τον οδηγό μπορεί να επηρεάσει προς το χειρότερο τον έλεγχο της μηχανής. Χρειάζεται μόνο ένα μικρό σπρώξιμο στο τιμόνι για να στρέψει την μηχανή σε άλλη λωρίδα. Οι επιβάτες θα πρέπει να κρατιούνται από τους γοφούς ή την μέση του οδηγού, ή από την μηχανή. Οι έμπειροι συνοδηγοί έχουν την τάση να μην κρατιούνται καθόλου, και μου έχει τύχει περισσότεροι από έναν να αποκοιμηθούν.

Ατυχήματα με Μοτοσικλέτες - Ελιγμοί Αποφυγής

Ατυχήματα με Μοτοσικλέτες - Ο Παράγων Αναβάτης

Πτυχιακή εργασία: Μελέτη ατυχημάτων με μοτοσικλέτες

Σπουδαστές: 

Παππάς Λουκάς – ΑΕΜ: 3669 

Θεόφιλος Μανώλης – ΑΕΜ: 3475

ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ