Καρδιακή προσβολή - Ερωτήσεις και Απαντήσεις

Παναγιώτης Σπανός 

Διασώστης ΕΚΑΒ Ρόδου

Τι είναι καρδιακή προσβολή;

Ο καρδιακός μυς σας χρειάζεται οξυγόνο για να επιβιώσει. Μια καρδιακή προσβολή συμβαίνει όταν η ροή αίματος που φέρνει οξυγόνο στον καρδιακό μυ είναι σοβαρά μειωμένη ή αποκόπτεται εντελώς. 

Αυτό συμβαίνει επειδή οι στεφανιαίες αρτηρίες που προμηθεύουν τον καρδιακό μυ με ροή αίματος στενεύουν σιγά σιγά από την συσσώρευση λίπους, χοληστερόλης και άλλων ουσιών που ονομάζονται πλάκες. Αυτή η αργή διαδικασία είναι γνωστή ως αθηροσκλήρωση . 

Όταν μια πλάκα σε καρδιακή αρτηρία σπάει, σχηματίζεται θρόμβος αίματος γύρω από την πλάκα. Αυτός ο θρόμβος αίματος μπορεί να εμποδίσει τη ροή του αίματος μέσω του καρδιακού μυός. Όταν ο καρδιακός μυς στερείται το οξυγόνο και τα θρεπτικά συστατικά, ονομάζεται ισχαιμία. 

Όταν η βλάβη ή ο θάνατος μέρους του καρδιακού μυός εμφανίζεται ως αποτέλεσμα της ισχαιμίας, ονομάζεται καρδιακή προσβολή ή έμφραγμα του μυοκαρδίου (MI). 

Περίπου κάθε 40 δευτερόλεπτα, κάποιος στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει έμφραγμα του μυοκαρδίου (καρδιακή προσβολή).

Γιατί δεν είχα συμπτώματα;

Η διαδικασία της αθηροσκλήρωσης δεν έχει συμπτώματα. Ένας λόγος που δεν υπάρχουν προειδοποιητικά σημάδια είναι ότι μερικές φορές όταν η στεφανιαία αρτηρία γίνεται στενότερη, άλλα γειτονικά αγγεία που φέρνουν επίσης αίμα στην καρδιά μερικές φορές επεκτείνονται για να βοηθήσουν στην επαναπλήρωση. 

Το δίκτυο των επεκτεινόμενων αγγείων ονομάζεται παράπλευρη κυκλοφορία και βοηθάει στην προστασία κάποιων ανθρώπων από τα καρδιακά επεισόδια με τη λήψη απαραίτητου αίματος στην καρδιά. Η παράπλευρη κυκλοφορία μπορεί επίσης να αναπτυχθεί μετά από καρδιακή προσβολή για να βοηθήσει τον καρδιακό μυ να ανακάμψει.

Έχει η καρδιά μου καταστραφεί μόνιμα;

Όταν εμφανιστεί καρδιακή προσβολή, ο καρδιακός μυς που έχει χάσει την παροχή αίματος αρχίζει να υποφέρει από τραυματισμό. 

Η ποσότητα βλάβης του καρδιακού μυός εξαρτάται από το μέγεθος της περιοχής που παρέχεται από την αποκλεισμένη αρτηρία και από τον χρόνο μεταξύ τραυματισμού και θεραπείας. 

Η βλάβη του καρδιακού μυός από καρδιακή προσβολή θεραπεύεται με το σχηματισμό ουλώδους ιστού. 

Χρειάζεται συνήθως αρκετές εβδομάδες για να θεραπευθεί ο καρδιακός μυς σας. Η διάρκεια του χρόνου εξαρτάται από την έκταση του τραυματισμού σας και το δικό σας ποσοστό θεραπείας. 

Η καρδιά είναι ένα πολύ ανθεκτικό όργανο. Αν και ένα μέρος της μπορεί να έχει τραυματιστεί σοβαρά, τα υπόλοιπα συνεχίζουν να εργάζονται. Αλλά επειδή η καρδιά σας έχει υποστεί βλάβη, μπορεί να είναι πιο αδύναμη και να μην μπορεί να αντλήσει τόσο πολύ αίμα όπως συνήθως. Ωστόσο, με τη σωστή θεραπεία έπειτα από μια καρδιακή προσβολή και την αλλαγή του τρόπου ζωής, η περαιτέρω βλάβη μπορεί να περιοριστεί ή να αποφευχθεί.

Θα ανακάμψω από την καρδιακή προσβολή μου;

Η απάντηση είναι πιθανότατα ναι.

Ο καρδιακός μυς αρχίζει να επουλώνεται σύντομα μετά από καρδιακή προσβολή. Διαρκεί συνήθως περίπου οκτώ εβδομάδες για να θεραπευτεί.

Μπορεί να σχηματιστεί ουλώδης ιστός στην κατεστραμμένη περιοχή ο οποίος δεν συστέλλεται ούτε αντλείται καθώς και υγιής μυϊκός ιστός. Κατά συνέπεια, η έκταση της βλάβης στον καρδιακό μυ μπορεί να επηρεάσει το πόσο καλά η καρδιά αντλεί αίμα σε όλο το σώμα.

Η απώλεια της λειτουργίας άντλησης εξαρτάται από το μέγεθος και τη θέση του ουλώδη ιστού. Οι περισσότεροι επιζώντες καρδιακής προσβολής έχουν κάποιο βαθμό στεφανιαίας νόσου  (CAD) και θα πρέπει να κάνουν σημαντικές αλλαγές στον τρόπο ζωής και ενδεχομένως να λάβουν φάρμακα για να αποτρέψουν μια μελλοντική καρδιακή προσβολή. Λαμβάνοντας αυτά τα βήματα μπορεί να σας βοηθήσει να ακολουθήσετε μια πλήρη, παραγωγική ζωή.

Είναι όλα τα θωρακικά άλγη καρδιακή προσβολή;

Όχι. Ένας πολύ κοινός τύπος θωρακικού άλγους ονομάζεται στηθάγχη. Είναι μια επαναλαμβανόμενη ενόχληση που συνήθως διαρκεί μόνο λίγα λεπτά. Η στηθάγχη συμβαίνει όταν ο καρδιακός μυς σας δεν έχει την παροχή αίματος και το οξυγόνο που χρειάζεται.

Η διαφορά μεταξύ στηθάγχης και καρδιακής προσβολής είναι ότι οι κρίσεις στηθάγχης δεν βλάπτουν μόνιμα τον καρδιακό μυ.

Υπάρχουν διάφοροι τύποι στηθάγχης, όπως:

• Σταθερή στηθάγχη ή στηθάγχη. Σταθερή στηθάγχη συμβαίνει συχνά κατά τη διάρκεια άσκησης ή συναισθηματικού στρες όταν ο καρδιακός σας ρυθμός και η αρτηριακή σας πίεση αυξάνονται και ο καρδιακός μυς σας χρειάζεται περισσότερο οξυγόνο. 

• Ασταθής στηθάγχη, μερικές φορές αναφέρεται ως οξύ στεφανιαίο σύνδρομο.
•  Ασταθής στηθάγχη μπορεί να συμβεί ενώ βρίσκεστε σε ηρεμία ή κοιμάστε ή γυμνάζεστε. Έρχεται αιφνίδια. Η ασταθής στηθάγχη μπορεί να οδηγήσει σε καρδιακή προσβολή και πρέπει να αντιμετωπίζεται ως έκτακτη ανάγκη. 

Ποιοι είναι οι διαφορετικοί ιατρικοί όροι για μια καρδιακή προσβολή;

Οξύ στεφανιαίο σύνδρομο (ΟΣΣ): Ένας όρος ομπρέλα για καταστάσεις όπου το αίμα που τροφοδοτείται στον καρδιακό μυ μπλοκάρεται ξαφνικά.

STEMI: Κοινή ονομασία για έμφραγμα μυοκαρδίου με ανύψωση ST, ένα είδος καρδιακής προσβολής που προκαλείται από πλήρη απόφραξη σε στεφανιαία αρτηρία.

NSTEMI: Έμφραγμα μυοκαρδίου χωρίς αυξημένο ST, ένας τύπος καρδιακής προσβολής στην οποία μια αρτηρία μπλοκάρεται εν μέρει και μειώνει σημαντικά τη ροή του αίματος.

Έμφραγμα του μυοκαρδίου (ΟΕΜ): Η βλάβη ή ο θάνατος μιας περιοχής του καρδιακού μυός (μυοκάρδιο) που προκύπτει από την παρεμπόδιση της παροχής αίματος στην περιοχή αυτή. Είναι επίσης ο ιατρικός όρος για την καρδιακή προσβολή.

Στεφανιαία θρόμβωση: Σχηματισμός θρόμβου σε μία από τις αρτηρίες που παρέχουν αίμα στον καρδιακό μυ. Ονομάζεται επίσης και στεφανιαία απόφραξη.

Στεφανιαία απόφραξη: Απόφραξη μιας στεφανιαίας αρτηρίας που εμποδίζει τη ροή του αίματος σε κάποιο τμήμα του καρδιακού μυός. Η στεφανιαία απόφραξη είναι αιτία καρδιακής προσβολής.

Υπάρχουν άλλες αιτίες καρδιακής προσβολής εκτός από την απόφραξη;

Μερικές φορές μια στεφανιαία αρτηρία προσωρινά συστέλλεται ή συσπάται. Όταν συμβεί αυτό, η αρτηρία στενεύει και η ροή αίματος σε μέρος του καρδιακού μυός μειώνεται ή σταματά.

Οι αιτίες των σπασμών είναι ασαφείς. Ένας σπασμός μπορεί να εμφανιστεί σε φυσιολογικά εμφανιζόμενα αιμοφόρα αγγεία καθώς και σε αγγεία που εμποδίζονται εν μέρει από την αθηροσκλήρωση. Ένας σοβαρός σπασμός μπορεί να προκαλέσει καρδιακή προσβολή.

Μια άλλη σπάνια αιτία καρδιακής προσβολής είναι η αυθόρμητη διάσπαση της στεφανιαίας αρτηρίας, η οποία είναι η αυθόρμητη διάσπαση του τοιχώματος της στεφανιαίας αρτηρίας.

Πώς η καρδιακή προσβολή είναι διαφορετική από την καρδιακή ανακοπή;

Οι άνθρωποι χρησιμοποιούν συχνά αυτούς τους όρους εννοώντας το ίδιο πράγμα, αλλά περιγράφουν διαφορετικά γεγονότα.

Μια καρδιακή προσβολή είναι όταν η ροή του αίματος προς την καρδιά εμποδίζεται. Πρόκειται για ένα πρόβλημα κυκλοφορίας.

Στην αιφνίδια καρδιακή ανακοπή (SCA), υπάρχει δυσλειτουργία στο ηλεκτρικό σύστημα της καρδιάς και ξαφνικά σταματάει να χτυπάει. Η αιφνίδια καρδιακή ανακοπή είναι ένα ηλεκτρικό πρόβλημα.

Μια καρδιακή προσβολή μπορεί να προκαλέσει καρδιακή ανακοπή. Στην καρδιακή ανακοπή (που ονομάζεται επίσης ξαφνικός καρδιακός θάνατος), ο θάνατος προκύπτει όταν η καρδιά ξαφνικά σταματήσει να λειτουργεί σωστά. Αυτό προκαλείται από ακανόνιστους καρδιακούς ρυθμούς που ονομάζονται αρρυθμίες.

Η συνηθέστερη αρρυθμία στην καρδιακή ανακοπή είναι η κοιλιακή μαρμαρυγή. Αυτό συμβαίνει όταν οι χαμηλότεροι θάλαμοι της καρδιάς αρχίζουν ξαφνικά να χτυπούν και να μην αντλούν αίμα. Ο θάνατος εμφανίζεται μέσα σε λίγα λεπτά αφού σταματήσει η καρδιά.

Η καρδιακή ανακοπή μπορεί να αντιστραφεί εάν πραγματοποιηθεί CPR (καρδιοπνευμονική ανάνηψη) και ένας απινιδωτής χρησιμοποιηθεί μέσα σε λίγα λεπτά για να σοκάρει την καρδιά και να αποκαταστήσει έναν φυσιολογικό καρδιακό ρυθμό.

Δεν είσαι μόνος

Πηγή: www.heart.org

Παναγιώτης Σπανός 

Διασώστης ΕΚΑΒ Ρόδου

ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ