ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΤΗ ΜΕΘ

Τις τελευταίες δεκαετίες, οι σύγχρονες Μονάδες Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) έχουν σημειώσει τεράστια πρόοδο τόσο σε τεχνολογικά θέματα, όσο και σε θεραπευτικές μεθόδους. 

Το γεγονός αυτό δίνει στους εντατικολόγους τη δυνατότητα να συντηρούν με μηχανικά μέσα τα όργανα των βαρέως πασχόντων, να παρατείνουν τη ζωή τους, ακόμα και να αποφασίζουν για την ώρα του θανάτου τους. 

Οι δύσκολες αυτές αποφάσεις φέρνουν τους γιατρούς της ΜΕΘ αντιμέτωπους με σημαντικές ηθικές και νομικές αξίες, όπως το δικαίωμα στη ζωή, το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης, αλλά και τη βαθιά ριζωμένη αντίληψη ότι η ιατρική έχει πάντα ως απώτερο στόχο τη διατήρηση της ζωής. 

Οι αποφάσεις για το τέλος της ζωής καθορίζονται από μια πλειάδα παραγόντων που έχουν σχέση τόσο με τους ασθενείς, όσο και με τους εμπλεκόμενους γιατρούς. 


Αρκετές πρόσφατες μελέτες [1,2] ανέδειξαν την αυξανόμενη ηλικία, την συνύπαρξη χρόνιων παθήσεων, τον περιορισμό στη λειτουργικότητα και τις μέρες νοσηλείας στη ΜΕΘ ως κυριότερους παράγοντες που επηρεάζουν τις αποφάσεις για το τέλος της ζωής. 

Σημαντικός αποδείχθηκε επίσης και ο ρόλος της φυλής, της εθνικότητας και της θρησκείας των ασθενών αλλά και των γιατρών τους στη λήψη τέτοιων αποφάσεων. 

Ακόμα και κάτω από πανομοιότυπες καταστάσεις, οι θρησκευτικές, τοπογραφικές και πολιτισμικές διαφορές φαίνεται να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο αποσύρεται (withdrawal) ή δεν κλιμακώνεται περαιτέρω (withhold) η θεραπεία, την ανάμειξη των ασθενών και των συγγενών τους στις αποφάσεις, και την καταγραφή αυτών στον ιατρικό φάκελο του ασθενή. 

Στη χώρα μας, η έλλειψη ξεκάθαρου νομικού πλαισίου δημιουργεί μια αβεβαιότητα γύρω από τις αποφάσεις που σχετίζονται με το τέλος της ζωής. 

Μια πρόσφατη μελέτη [3] έδειξε ότι 91% των Ελλήνων εντατικολόγων θεωρούν τη μη περαιτέρω κλιμάκωση της θεραπείας ηθικά πιο αποδεκτή, ενώ το 62% ανέφερε ότι η απόσυρση της θεραπευτικής αγωγής γίνεται σπάνια ή ποτέ. 

Η οικογένεια και το νοσηλευτικό προσωπικό συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων μόνο στο 11% και 34% αντίστοιχα, ενώ η πλειοψηφία των ερωτηθέντων (51%) δεν καταγράφει τέτοιες αποφάσεις στο φάκελο του ασθενή, κυρίως λόγω φόβου νομικών κυρώσεων. 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 

1. Iapichino G et al. Reasons for refusal of admission to intensive care and impact on mortality. Intensive Care Med 2010; 36:1772-9. 
2. Reignier J et al. Patient-related factors and circumstances surrounding decisions to forego life-sustaining treatment, including intensive care unit admission refusal. Critical Care Medicine 2008; 36:2076-83 
3. Metaxa V et al. Dfficult decisions in Greek intensive care untis: results of a national survey. Intensive Care Med 2015; 41;1502-3

Βικτώρια Μεταξά

https://drive.google.com/open?id=1tjiIaSsHhudCuhURQ5KadNLo7mqHz489

ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ