Τρίτη, 5 Ιουλίου 2016

ΠΡΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ



 Το τραύµα αποτελεί ένα σηµαντικό πρόβληµα στις σύγχρονες κοινωνίες µε πολλές κοινωνικές και οικονοµικές επιπτώσεις. 

∆ιεθνώς αποτελεί την πέµπτη αιτία θνητότητας, ενώ για ηλικίες κάτω των σαράντα ετών είναι η πρώτη. Η αντιµετώπιση του πολυτραυµατία καθορίζει την επιβίωση του και προϋποθέτει την καλή λειτουργία τόσο των συστηµάτων προνοσοκοµειακής επείγουσας φροντίδας όσο και του τµήµατος επειγόντων περιστατικών, του χειρουργείου, της µονάδας εντατικής θεραπείας και του κέντρου αποκατάστασης. 

Η προνοσοκοµειακή αντιµετώπιση αποτελεί τον πρώτο και ίσως και σηµαντικότερο κρίκο στην αλυσίδα επιβίωσης του τραυµατία.

Αρχική εκτίµηση - Αξιολόγηση 

Η αρχική εκτίµηση (primary survey) όπως και η αντιµετώπιση γίνεται σύµφωνα µε το µνηµοτεχνικό 

ABCDE 

Α = Airway (Αεραγωγός και έλεγχος αυχενικής µοίρας) 

Β = Breathing (Αναπνοή) 

C - Circulation (Κυκλοφορικό και έλεγχος αιµορραγίας) 

D = Disability or neurologic status (Νευρολογική κατάσταση) 

Ε = Exposure and Enviroment (Αφαίρεση ενδυµάτων και έλεγχος θερµοκρασίας) 

 Αεραγωγός 

Η απόφραξη αεραγωγού είναι συχνή σε τραυµατίες και ειδικά σε αυτούς µε κρανιογκεφαλική κάκωση και απώλεια συνείδησης. 

Η πτώση της γλώσσας είναι η συχνότερη αιτία, όµως δεν είναι σπάνια και η ύπαρξη ξένων σωµάτων όπως τεχνητές οδοντοστοιχίες, αίµα, εµέσµατα και τροφές. 

Η εκτίµηση της βατότητας του αεραγωγού είναι ενέργεια άµεσης προτεραιότητας µε την άφιξη στον τόπο του ατυχήµατος. 

Σηµεία τα οποία δηλώνουν απόφραξη είναι:  

Ροχαλητό ή γογγυσµός  
Συριγµός ή παθολογικοί αναπνευστικοί ήχοι   
∆ιέγερση (υποξυγοναιµία). 


 ∆ιαλογή - triage 

Αν οι τραυµατίες είναι περισσότεροι από έναν, η αντιµετώπιση γίνεται µε τη σωστή αξιολόγηση και καθορισµό προτεραιοτήτων διάσωσης των θυµάτων (διαδικασία της πρώτης διαλογής - triage). 

Η κατάσταση του τραυµατία δεν είναι στατική αλλά δυναµική και εξελίξιµη. 

Συχνά χρειάζεται εκ νέου αξιολόγηση κατά ABCD κατά την διάρκεια της µεταφοράς στο νοσοκοµείο. 

Η πιο διαδεδοµένη κλίµακα συνολικής εκτίµησης του πολυτραυµατία σε προνοσοκοµειακό επίπεδο είναι το Revised Trauma Score ποια είναι να ξέρετε. 

Όµως, η ολοκληρωµένη εκτίµηση της βαρύτητας του πολυτραυµατία προκύπτει και από την κλινική εµπειρία του ιατρού που βρίσκεται στον τόπο του ατυχήµατος. 

Αντιµετώπιση Αεραγωγός 

Η διατήρηση της βατότητας του αεραγωγού και η προστασία της αυχενικής µοίρας της σπονδυλικής στήλης αποτελεί πρώτη προτεραιότητα στην αντιµετώπιση του τραυµατία. Χειρισµοί απελευθέρωσης αεραγωγού αρκετές φορές είναι αρκετοί για την αντιµετώπιση του προβλήµατος, όµως η οριστική εξασφάλιση του αεραγωγού γίνεται µε την στοµατοτραχειακή διασωλήνωση. 

Οι διάφοροι αεραγωγοί (στοµατοτραχειακοί, ρινοτραχειακοί) µπορεί να βοηθήσουν αλλά δεν γίνονται πάντα ανεκτοί από τον ασθενή και είναι δυνατόν να αποτελέσουν αιτία εµετού.  

Αναπνοή 

Η χορήγηση οξυγόνου µε µάσκα αποτελεί την πιο απλή ενέργεια και πρέπει να αποτελεί πράξη ρουτίνας. Όταν η αναπνοή είναι ανεπαρκής ή όταν κινδυνεύει ο αεραγωγός η στοµατοτραχειακή διασωλήνωση και η µηχανική υποστήριξη της αναπνοής αποτελεί την αντιµετώπιση εκλογής.  

Ενδείξεις διασωλήνωσης  

Εµµένουσα απόφραξη αεραγωγών  

∆ιαµπερές τραύµα τραχήλου µε αιµάτωµα (παρεκτόπιση της τραχείας)  

Άπνοια   

Υποξυγοναιµία  

Σοβαρή ΚΕΚ (GCS<8 - απόλυτη ένδειξη διασωλήνωσης στο τραύµα)  

Τραύµα θώρακος  

Κακώσεις σπλαχνικού κρανίου  

Πολλαπλά τραύµατα  

Κατάσταση shock 

Η διασωλήνωση πρέπει να γίνεται µετά από χορήγηση καταστολής µε τον ασθενή σε συνθήκες γενικής αναισθησίας. Εναλλακτικές µορφές όπως η λαρυγγική µάσκα και οισοφάγειος σωλήνας µπορεί να φανούν χρήσιµα σε καταστάσεις δύσκολης διασωλήνωσης. 

Κυκλοφορία 

Όλοι οι τραυµατίες θεωρούνται ότι έχουν σηµαντική απώλεια αίµατος. Το αιµορραγικό shock είναι η συχνότερη αιτία θνητότητας τις πρώτες ώρες µετά τον τραυµατισµό. Η βελτίωση της κυκλοφορίας και η επαρκής παροχή οξυγόνου στους ιστούς αποτελεί τον στόχο στην αντιµετώπιση του τραυµατία. 

Η διάγνωση της αιµορραγίας είναι κλινική, σηµεία όπως υπόταση, ταχυκαρδία, ταχύπνοια, υποθερµία, ωχρότητα, ψυχρά άκρα, ελάττωση τριχοειδικής επαναπλήρωσης και ελάττωση διούρησης µπορεί να σηµαίνουν σηµαντική απώλεια αίµατος. 

Άλλες µορφές shock (καρδιογενές, νευρογενές) είναι δυνατόν να υπάρχουν σε τραυµατίες (κάκωση µυοκαρδίου), αλλά δεν είναι συχνές.  

Η χορήγηση υγρών αποτελεί την ενέργεια εκλογής στην αντιµετώπιση του τραυµατία. Προτιµούµε τα κρυσταλοειδή διαλύµατα (φυσιολογικός ορός και γαλακτικό Ringer), ενώ αντενδείκνυνται το διαλύµατα γλυκόζης. 

Εάν υπάρχει η δυνατότητα, καλό θα είναι τα υγρά που χορηγούµε να είναι ζεστά, η υποθερµία οδηγεί σε διαταραχές πηκτικότητας. 

Όταν υπάρχει εξωτερική αιµορραγία αυτή ελέγχεται µε εφαρµογή πίεσης και ελαστική περίδεση, η χρήση των ίσχαιµων επιδέσµων καλό είναι να αποφεύγεται. 

 ∆ευτερογενής εκτίµηση (secondary survey) 

Αν και η δευτερογενής εκτίµηση γίνεται στο τµήµα επειγόντων περιστατικών του νοσοκοµείου υποδοχής, είναι δυνατόν γα γίνει και προνοσοκοµεικά ειδικά εάν ο χρόνος µεταφοράς είναι παρατεταµένος. 

 Εξέταση κεφαλής: 

Τριχωτού κεφαλής, κακώσεις οφθαλµών έξω ωτός και τύµπανου τραύµατα µαλακών µορίων οφθαλµικού κόγχου 

Εξέταση τραχήλου: ∆ιαµπερή τραύµατα, υποδόριο εµφύσηµα, παρεκτόπιση τραχείας, διόγκωση φλεβών τραχήλου. 

Νευρολογική εκτίµηση: Εκτίµηση µε χρήση κλίµακας Γλασκώβης, Κινητικότητα και αισθητικότητα άκρων, αντανακλαστικά 

Εξέταση θώρακος: Κλείδων και πλευρών, αναπνευστικό ψιθύρισµα, καρδιακοί τόνοι, ΗΚΓ 

ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΡΟΝΤΖΕΛΗ ΕΛΕΝΑ, ΚΟΝ∆ΥΛΗ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ 

ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΜΙΝΑΣΙ∆ΟΥ ΕΥΓΕΝΙΑ 

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007 

ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου